گنجور

غزل شمارهٔ ۶۵۲۷

ز جلوه های صنوبرقدان ز راه مرو
نگاهداری دل کن، پی نگاه مرو
دل دو نیم نداری به گوشه ای بنشین
به لافگاه محبت به یک گواه مرو
به تیغ بازی امواج برنمی آیی
حباب وار درین بحر با کلاه مرو
چو غنچه دست و رخی تازه کن به شبنم اشک
نشسته روی به دیوان صبحگاه مرو
ز چشم نرمی دشمن فریب عجز مخور
دلیر بر سر این آب زیر کاه مرو
سپاه غیرت حق با شکستگان یارست
چو فتح روی دهد از پی سپاه مرو
زمین وقف دل زنده را به خاک کند
اگر ز زنده دلانی به خانقاه مرو
مرا ز خضر طریقت نصیحتی یادست
که بی گواهی خاطر به هیچ راه مرو
سزای توست تپیدن به خاک و خون صائب
نگفتمت پی آن ترک کج کلاه مرو؟

اطلاعات

وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

ز جلوه های صنوبرقدان ز راه مرو
نگاهداری دل کن، پی نگاه مرو
هوش مصنوعی: از زیبایی‌های قد بلند صنوبر دوری کن، زیرا دل را در مسیر نگاه به آن نگه‌داشته‌ای، پس دیگر به آن نگاه نکن.
دل دو نیم نداری به گوشه ای بنشین
به لافگاه محبت به یک گواه مرو
هوش مصنوعی: اگر دل را به دو نیم تقسیم کردی، بهتر است در گوشه‌ای آرام بگیری. در جمعی که پر از ادعا و لاف زدن در محبت است، بی‌دلیل و بدون دلیل وارد نشو.
به تیغ بازی امواج برنمی آیی
حباب وار درین بحر با کلاه مرو
هوش مصنوعی: در اینجا به تصویر کشیده شده که تو نمی‌توانی در مقابل امواج توفنده این دریا بایستی، مانند حبابی که در سطح آب ظاهر می‌شود و به راحتی از بین می‌رود. بنابراین، به جای نمایش خود در این شرایط سخت و خطرناک، بهتر است با احتیاط و آگاهی عمل کنی.
چو غنچه دست و رخی تازه کن به شبنم اشک
نشسته روی به دیوان صبحگاه مرو
هوش مصنوعی: به مانند غنچه، دست و صورتت را تازه کن و با اشک‌هایی که مانند شبنم بر صورتت نشسته‌اند، به سوی صبح فردا نرو.
ز چشم نرمی دشمن فریب عجز مخور
دلیر بر سر این آب زیر کاه مرو
هوش مصنوعی: از چشمان نرم و فریبنده دشمن فریب نخور، ای دلیر! بر سر این قضیه‌ی پنهان و ظاهراً بی‌اهمیت نرو.
سپاه غیرت حق با شکستگان یارست
چو فتح روی دهد از پی سپاه مرو
هوش مصنوعی: اگر یاری و حمایت از کسانی که شکست خورده‌اند از جانب سپاه حق باشد، بدانید که پیروزی واقعی در پی همین یاری و حمایت خواهد بود. پس در برابر سپاه مرو (که نماد دشمنی است) هرگز تسلیم نشوید.
زمین وقف دل زنده را به خاک کند
اگر ز زنده دلانی به خانقاه مرو
هوش مصنوعی: اگر دل‌های زنده و پرشور در دنیا وجود نداشته باشند، زمین به ناچار انسان‌های زنده را هم به خاک خواهد سپرد. بنابراین، اگر افرادی با دل‌های زنده و پر از زندگی به خانقاه نروند، سرنوشت همه در نهایت به خاک سپردن خواهد بود.
مرا ز خضر طریقت نصیحتی یادست
که بی گواهی خاطر به هیچ راه مرو
هوش مصنوعی: من از خضر (نشان از حکمت و دانایی) درس مهمی آموخته‌ام که بدون گواهی و اطمینان درون‌تان، به هیچ‌وجه به راهی قدم نگذارید.
سزای توست تپیدن به خاک و خون صائب
نگفتمت پی آن ترک کج کلاه مرو؟
هوش مصنوعی: شایسته‌ی توست که در خاک و خون بیفتی، صائب! مگر به تو نگفتم که در پی آن دختر با موهای تابدار نرو؟