غزل شمارهٔ ۴۵۱۹
بخل ممسک از می افزونتر شود
سخت تر گردد گره چون تر شود
گوشه گیری آب روی عزت است
قطره در جیب صدف گوهر شود
حرص را نشو ونما از آرزو ست
خار وخس بر شعله بال و پر شود
سایه گستر باش کافتد در زوال
سایه خورشید چون کمتر شود
در دل روشن نباشد پیچ وتاب
از جلا آیینه بی جوهر شود
با تهیدستی قناعت کن که نی
بینوا گردد چوپر شکر شود
قرب خوبان رنج باریک آورد
رشته در عقد گوهر لاغر شود
سر مپیچ از تیره بختیها که حسن
از خط مشکین نکو محضر شود
گر ببیند ماه شبگرد مرا
مه سپند وهاله اش مجمر شود
آن سبکروحم که در دریای عشق
بادبان بر کشتیم لنگر شود
پیشوایی را بلاها در قفاست
وای بر فردی که سر دفتر شود
گوش گیرد عندلیب از گل به وام
هر کجا صائب سخن گستر شود
اطلاعات
وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
بخل ممسک از می افزونتر شود
سخت تر گردد گره چون تر شود
هوش مصنوعی: اگر کسی بخیل باشد و از صرف مخارج خودداری کند، در واقع بر مشکلات خود میافزاید و اوضاعش دشوارتر میشود. در شرایط سخت و مرطوب، گرهها محکمتر میشوند و این نشانهای از پیچیدگی و دشواری زندگی است.
گوشه گیری آب روی عزت است
قطره در جیب صدف گوهر شود
هوش مصنوعی: انزوا و دوری از جامعه باعث حفظ ارزش و احترامت میشود؛ همانطور که یک قطره آب در جیب صدف میتواند به یک مروارید تبدیل شود.
حرص را نشو ونما از آرزو ست
خار وخس بر شعله بال و پر شود
هوش مصنوعی: حرص و طمع از آرزوهای ناچیز زاده میشود و همچون خار و خس، بال و پر انسان را در آتش میسوزاند.
سایه گستر باش کافتد در زوال
سایه خورشید چون کمتر شود
هوش مصنوعی: بهتر است در زمانهایی که وضعیتی دشوار یا نامناسب پیش میآید، خود را منقبض نکنیم و تلاش کنیم که مهربان و حمایتی باشیم. زیرا هر چه کمتر از انرژی مثبت و دوستی نشان دهیم، تأثیر آن بیشتر خواهد شد.
در دل روشن نباشد پیچ وتاب
از جلا آیینه بی جوهر شود
هوش مصنوعی: اگر دل روشن باشد، دیگر در آن هیچ گرفتاری و پیچیدگی وجود ندارد، زیرا مانند آیینهای بیجوهر، درخشش آن هم از بین میرود.
با تهیدستی قناعت کن که نی
بینوا گردد چوپر شکر شود
هوش مصنوعی: با فقر و تنگدستی بساز و قانع باش، زیرا هیچکس وقتی به نعمتها دست مییابد، بینوا نمیشود.
قرب خوبان رنج باریک آورد
رشته در عقد گوهر لاغر شود
هوش مصنوعی: نزدیکی به افراد خوب و نیکو، دشواریها را به دنبال دارد، اما در عوض زیبایی و ارزشهایی به وجود میآورد که میتواند در ناخوشیهای زندگی، مانند یک مروارید در دل مشکلات، خود را نشان دهد.
سر مپیچ از تیره بختیها که حسن
از خط مشکین نکو محضر شود
هوش مصنوعی: از مشکلات زندگی ناامید نشو، زیرا زیبایی و خوبی میتواند در شرایط سخت نیز به وجود آید.
گر ببیند ماه شبگرد مرا
مه سپند وهاله اش مجمر شود
هوش مصنوعی: اگر ماه شبگرد من را ببیند، نور و جاویدانیش همچون آتش فروزان خواهد شد.
آن سبکروحم که در دریای عشق
بادبان بر کشتیم لنگر شود
هوش مصنوعی: روحِ سبکبال من که در دریای عشق سفر کرده، به زودی به آرامش و امنیت خواهد رسید.
پیشوایی را بلاها در قفاست
وای بر فردی که سر دفتر شود
هوش مصنوعی: رهبری که با مشکلات و چالشها مواجه است، در واقع در شرایط سخت و دشواری قرار دارد، و باید به حال کسی که مسئولیت اوضاع را به عهده میگیرد، افسوس خورد.
گوش گیرد عندلیب از گل به وام
هر کجا صائب سخن گستر شود
هوش مصنوعی: پرنده خوشخوان از گل به شوق مینشیند و هر جا که کلمات زیبا و دلنشین پراکنده شود، توجه او جلب میشود.