گنجور

شمارهٔ ۴ - صید صحرا

تو را که گفت که بگشای روی زیبا را
که تاب روی تو بر بود طاقت ما را
دم نسیم صبا مشک بیز خواهد شد
اگر پریش کنی زلف عنبر آسارا
اگر تو شانه به زلف سیاه خویش زنی
سیاه روز کنی عاشقان شیدا را
اگر تو مایل دریا و موج دریایی
بیا به دیده من بین تو موج دریا را
مزن به تیر، که من خود اسیر دام توام
به تیر، کس نزند مرغ رشته در پا را
نکرد در دل سخت تو آه من اثری
که می گداخت به یک شعله، سنگ خارا را
نظر به چشم عنایت مکن به سوی رقیب
که روشنی ندهد سرمه چشم اعما را
دراز دستی زلفت نگر که «ترکی» را
چنان گرفت که صیاد، صید صحرا را

اطلاعات

وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)
قالب شعری: غزل/قصیده/قطعه
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

تو را که گفت که بگشای روی زیبا را
که تاب روی تو بر بود طاقت ما را
هوش مصنوعی: کسی به تو نگفته که زیبایی‌ات را به نمایش بگذاری. تاب و توان ما در برابر زیبایی تو تمام شده است.
دم نسیم صبا مشک بیز خواهد شد
اگر پریش کنی زلف عنبر آسارا
هوش مصنوعی: اگر موی آشفته‌ات را باز کنی، نسیم صبحگاهی بوی خوش مشک و عطر به خود می‌گیرد.
اگر تو شانه به زلف سیاه خویش زنی
سیاه روز کنی عاشقان شیدا را
هوش مصنوعی: اگر تو با زلف سیاه خود بازی کنی، عاشقان دیوانه را به شدت تحت تأثیر قرار می‌دهی و زندگی آن‌ها را تحت شعاع قرار می‌دهی.
اگر تو مایل دریا و موج دریایی
بیا به دیده من بین تو موج دریا را
هوش مصنوعی: اگر تو دوست داری دیدار دریا و امواج آن را، پس با چشمان من به تماشای تو و موج دریا بیا.
مزن به تیر، که من خود اسیر دام توام
به تیر، کس نزند مرغ رشته در پا را
هوش مصنوعی: به تو نباید تیر بزنند، چون من خود در دام تو هستم. هیچ‌کس نباید به پرنده‌ای که پایش به رشته‌ای بسته شده، آسیبی برساند.
نکرد در دل سخت تو آه من اثری
که می گداخت به یک شعله، سنگ خارا را
هوش مصنوعی: درد و آه من نتوانست در دل سنگی و سخت تو تأثیری بگذارد؛ همان‌طور که گرمای یک شعله هم نمی‌تواند سنگ سخت را ذوب کند.
نظر به چشم عنایت مکن به سوی رقیب
که روشنی ندهد سرمه چشم اعما را
هوش مصنوعی: به چشمان کسی که توجه خاصی به تو دارد نگاه کن و به سوی رقیب نرو، زیرا او نمی‌تواند روشنی و شفافیت چشمانت را به تو بازگرداند.
دراز دستی زلفت نگر که «ترکی» را
چنان گرفت که صیاد، صید صحرا را
هوش مصنوعی: به طول زلف‌های تو بنگر که چگونه مانند صیاد، شکار را از دشت به آسانی در چنگ خود می‌گیرد.