گنجور

شمارهٔ ۲۹۶

از خوی تو عالم چمن شعله نگاری است
هر دود دل سوخته بویی ز بهاری است
پیداست دلی هر طرف از شبنم اشکی
رنگین چمن گریه ما آیینه زاری است
تاج زر و خفتان گل ارزانی گلشن
چون شعله کله گوشه ما سایه خاری است
بیهوشی ما درگرو جام و سبو نیست
کیفیت منصور از این باده خماری است
ننگ عدم است آنکه نه دل زنده عشق است
بی یاد تو آیینه ما سنگ مزاری است
ای عربده جو خیل سپاه تو کم از کیست
هر سرو سپهداری و هر لاله سواری است
از آمدن و رفتن قاصد چه گشاید
مکتوب اسیران شکن زلف عیاری است

اطلاعات

وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعولن (هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

از خوی تو عالم چمن شعله نگاری است
هر دود دل سوخته بویی ز بهاری است
هوش مصنوعی: از ویژگی‌های وجود تو، عالم چمن مانند شعله‌ای در حال سوختن است. هر قطره‌ای که از دل سوخته من برمی‌خیزد، بویی از بهار را به مشام می‌رسند.
پیداست دلی هر طرف از شبنم اشکی
رنگین چمن گریه ما آیینه زاری است
هوش مصنوعی: دل هر گوشه‌ای از چمن به خاطر شبنم اشکی، رنگین و غمگین است. اشک‌های ما نیز مثل آینه‌ای از زاری و اندوه است.
تاج زر و خفتان گل ارزانی گلشن
چون شعله کله گوشه ما سایه خاری است
هوش مصنوعی: تاج طلا و لباس گل به باغچه هدیه می‌شود، اما در کنج خانه ما فقط سایه‌ای از یک خار وجود دارد.
بیهوشی ما درگرو جام و سبو نیست
کیفیت منصور از این باده خماری است
هوش مصنوعی: ما در حالتی از بی‌خودی و غفلت هستیم که به خاطر جام و سبو نیست؛ بلکه کیفیت حالت منصور (حالت عرفانی و سکر) ناشی از این شراب دلنشین است.
ننگ عدم است آنکه نه دل زنده عشق است
بی یاد تو آیینه ما سنگ مزاری است
هوش مصنوعی: خجالت از نداشتن عشق بر دل انسانی است که به یاد تو نیست. بدون عشق تو، دل ما مانند سنگ قبری است که هیچ زندگی و جانی ندارد.
ای عربده جو خیل سپاه تو کم از کیست
هر سرو سپهداری و هر لاله سواری است
هوش مصنوعی: ای کسی که به صدای بلندی و جنجال می‌پردازی، تعداد سپاهیان تو نسبت به دیگری کم نیست. هر کسی که در میدان جنگ است، مثل یک سرو بلندمرتبه است و هر گل سرخی هم که در مسیر تو قرار دارد، نشان از قدرت و زیبایی دارد.
از آمدن و رفتن قاصد چه گشاید
مکتوب اسیران شکن زلف عیاری است
هوش مصنوعی: آمدن و رفتن پیام‌آور چه فایده‌ای دارد؟ نامه‌های اسیران در عشق، تحت تأثیر زیبایی و فریبایی یار است.