شمارهٔ ۲۰۵
نی همین نقش پی شوق جنون پیما دل است
شبنم خاری که می بینی در این صحرا دل است
جای حاصل آرزوی تشنه خرمن کرده ایم
قطره باران ابر ناامیدی ها دل است
با هجوم آرزو شوق سبکرو چون کند
از سرشکم قطره تا گوهر در این دریا دل است
ترک مطلب با دو عالم آرزو خوش کرده ایم
اختیار کیسه پردازان سودا با دل است
تا چها خرمن کند صحرای دهقان جنون
حاصل خاری که می روید از اشک ما دل است
دارد این ویرانه را سیل فنا معمورتر
هر دو عالم گر نباشد کار عاشق با دل است
گر شود از دورگردی محرم بزم اسیر
دشمن آیینه می گردم که سر تا پا دل است
اطلاعات
وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
نی همین نقش پی شوق جنون پیما دل است
شبنم خاری که می بینی در این صحرا دل است
هوش مصنوعی: این بیت به احساسات عمیق و پیچیده عشق و جنون اشاره دارد. شاعر بیان میکند که وجود دل در این دنیا مانند شبنم و خاری است که نماد ظرافت و در عین حال زحمت و رنج است. دل در جستجوی شوق و محبت همچون مسافری در دل شب است، و این تجربهها نشاندهندهی حالتهای عمیق درونی و عواطف انسانی است.
جای حاصل آرزوی تشنه خرمن کرده ایم
قطره باران ابر ناامیدی ها دل است
هوش مصنوعی: ما در جایی قرار داریم که به جای به دست آوردن آرزوها و خواستههای خود، تنها گوهری اندک از امید و خوشبینی در دل داریم، همچون قطرهای باران در میان ابرهای ناامیدی.
با هجوم آرزو شوق سبکرو چون کند
از سرشکم قطره تا گوهر در این دریا دل است
هوش مصنوعی: با موج آرزوها، شوق و هیجان سبکبار میشود و قطرهای از اشک او به عمق دل که مانند دریا است، میرسد.
ترک مطلب با دو عالم آرزو خوش کرده ایم
اختیار کیسه پردازان سودا با دل است
هوش مصنوعی: ما از دنیا و آرزوهای دو عالم دست کشیدهایم و اختیار زندگیمان به دست دل است، نه به دست کسانی که تنها به دنبال پول و سود هستند.
تا چها خرمن کند صحرای دهقان جنون
حاصل خاری که می روید از اشک ما دل است
هوش مصنوعی: با تلاش و کوشش دهقان در زمین، به دست آوردن حاصل حاکی از غم و اندوهی است که از دل ما میروید، مانند خارهایی که در دشت میروید.
دارد این ویرانه را سیل فنا معمورتر
هر دو عالم گر نباشد کار عاشق با دل است
هوش مصنوعی: این ویرانه در حال نابودی است و اگر عشق و دل وجود نداشته باشد، هیچ یک از این دو جهان نخواهند توانست کاری انجام دهند.
گر شود از دورگردی محرم بزم اسیر
دشمن آیینه می گردم که سر تا پا دل است
هوش مصنوعی: اگر در جریان زندگی به جمع دوستان برسم و خود را در آغوش محبت و دوستی بیابم، مانند یک آیینه انعطافپذیر میشوم که تمام وجودم پر از محبت و احساس است.

اسیر شهرستانی