گنجور

شمارهٔ ۱۹۱

ای دل اندر نیستی چون دم زنی خمّار باش
شو بری از نام و ننگ و از خودی بیزار باش
دین و دنیا جمله اندر باز و خود مفلس نشین
در صف ناراستان خود جمله مفلس‌وار باش
تا کی از ناموس و زرق و زهد و تسبیح و نماز
بندهٔ جام شراب و خادم خمّار باش
می‌پرستی پیشه‌گیر اندر خرابات و قمار
کمزن و قلاش و مست و رند و دردی خوار باش
چون همی‌ دانی که باشد شخص هستی خصم خویش
پس به تیغ نیستی با خلق در پیکار باش
طالب عشق و می و عیش و طرب باش و بجوی
چون به کف آمد ترا این روز و شب در کار باش
با سرود و رود و جام باده و جانان بساز
وز میان جان غلام و چاکر هر چار باش
از سر کوی حقیقت بر مگرد و راه عشق
با غرامت همنشین و با ملامت یار باش

اطلاعات

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

ای دل اندر نیستی چون دم زنی خمّار باش
شو بری از نام و ننگ و از خودی بیزار باش
هوش مصنوعی: ای دل، وقتی در دنیا هیچ چیز نیست، وقتی حرف می‌زنی، مانند شراب‌نوشان باش. از نام و ننگ خود را رها کن و از وجود خود دوری کن.
دین و دنیا جمله اندر باز و خود مفلس نشین
در صف ناراستان خود جمله مفلس‌وار باش
هوش مصنوعی: در دین و دنیا همه چیز در حال تغییر و نوسان است، پس خود را در جایگاه بی‌نیازی قرار بده و در میان کسانی که در مشکلات به سر می‌برند، با حالتی humble زندگی کن.
تا کی از ناموس و زرق و زهد و تسبیح و نماز
بندهٔ جام شراب و خادم خمّار باش
هوش مصنوعی: چرا باید به ظواهر و پاکی‌های ظاهری پایبند باشم در حالی که حقیقتاً مشغول لذت بردن از شراب و دنیای مادی هستم؟
می‌پرستی پیشه‌گیر اندر خرابات و قمار
کمزن و قلاش و مست و رند و دردی خوار باش
هوش مصنوعی: به میخانه برو و سرگرم می‌پرستی شو. در آنجا از قمار و افراد ناباب دوری کن، و به جمعیت دردسرساز و جوانمردان بپیوند.
چون همی‌ دانی که باشد شخص هستی خصم خویش
پس به تیغ نیستی با خلق در پیکار باش
هوش مصنوعی: وقتی می‌دانی که شخص دشمن خود را می‌شناسی، پس بهتر است که با وجود نیستی خود، در برابر مردم در جنگ و جدل نباشی.
طالب عشق و می و عیش و طرب باش و بجوی
چون به کف آمد ترا این روز و شب در کار باش
هوش مصنوعی: در زندگی نیاز به عشق، شادی و لذت داشته باش و تلاش کن که با تمام وجود به دنبال آن‌ها باش. وقتی که فرصت‌های خوب به سراغت آمد، از آن‌ها بهره‌برداری کن و در کار و تلاش مداوم باش.
با سرود و رود و جام باده و جانان بساز
وز میان جان غلام و چاکر هر چار باش
هوش مصنوعی: با شادی و موسیقی و نوشیدن باده و حضور معشوق، زندگی خود را بساز و در دل از عشق و خدمت به او بیفزای. در این میان، نباید هیچ یک از جوانب زندگی را فراموش کنی.
از سر کوی حقیقت بر مگرد و راه عشق
با غرامت همنشین و با ملامت یار باش
هوش مصنوعی: از مسیر حقیقت دور نشو و در عشق، با هزینه‌هایش همراه باش و در کنارش به چالش‌ها و انتقادات هم گوش بده.

خوانش ها

شمارهٔ ۱۹۱ به خوانش عندلیب