شمارهٔ ۸ - اخبار خیرالبشر(ص) از روز محشر
چنین فرمود آن شاهنشه دین
شفیعالمذنبین ختمالنبیین
که چون گردد صباح روز محشر
به پا میزان عدل حی داور
بیاید بندهای از جرم در بند
به دیوانخانه عدل خداوند
ندا آید بدو کای بنده من
ز عصیان سر به زیر افکنده من
گناهان تو میآید به یادت
که آتش افکند اندر نهادت
چه کردی در فلان روز و فلان شب
نیندیشیدی از پایان مطلب
به عالم بیوفاییها نمودی
ز درگاهم جداییها نمودی
شمارد حق چنان یک یک گناهش
کند از هر گناهی دل تباهش
حجاب از کار آن بدکار گیرد
ز جرمش سر به سر اقرار گیرد
رسد تا بر گناهی کز قباحت
رسیده تا به سر حد فضاحت
نماند طاقت نطق و بیانش
زبانش لال گردد در دهانش
ندا آید که ای بدکار چونی
متاع معصیت در بار چونی
نمیترسیدی آن روز از عذابم
نمیگویی چرا اکنون جوابم
چنین گوید که ای پروردگارم
چه گویم شرمسارم شرمسارم
سر شرمندگی در پیش دارم
حیا از کردههای خویش دارم
ندا آید که تو با آن لئامت
حیا کردی ز من با این کرامت
من اولی در خیایم گر رحیمم
گنهبخش و خطاپوش و کریمم
گذشتم از همه جرم و گناهت
ببخشیدم تو را بر این حیایت
بیا (صامت) دگر رو با خدا کن
گنه تا کی برو دیگر حیا کن
حیا دارد ثمرها جاودانی
حیا را پیشه کن تا میتوانی
شمارهٔ ۷ - سخن گفتن خانه با صاحبخانه: یکی روز از سر عیش و فراخیشمارهٔ ۹ - صحبت غنی در وقت فوت با ملک الموت: مالداری بود در عهد قدیم
اطلاعات
وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
قالب شعری: مثنوی
منبع اولیه: سید صادق هاشمی
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
چنین فرمود آن شاهنشه دین
شفیعالمذنبین ختمالنبیین
هوش مصنوعی: آن حضرت، که بزرگترین پادشاه و حامی دین و شفیع گناهکاران و آخرین پیامبر است، چنین فرمود.
که چون گردد صباح روز محشر
به پا میزان عدل حی داور
هوش مصنوعی: وقتی که روز قیامت فرا برسد و میزان عدالت راه بیفتد، حی داور به قضاوت خواهد نشست.
بیاید بندهای از جرم در بند
به دیوانخانه عدل خداوند
هوش مصنوعی: بیایید تا بندهای گناهکار را که در زنجیر است به خانهی قضاوت الهی ببریم.
ندا آید بدو کای بنده من
ز عصیان سر به زیر افکنده من
هوش مصنوعی: صدایی به او میرسد که میگوید: ای بندۀ من، تو که به خاطر گناههایت سر خود را پایین انداختهای.
گناهان تو میآید به یادت
که آتش افکند اندر نهادت
هوش مصنوعی: گناهان تو به یاد تو میآید و در درونت آتش میافکند.
چه کردی در فلان روز و فلان شب
نیندیشیدی از پایان مطلب
هوش مصنوعی: در آن روز و شب خاص، چه کار کردی که به عواقب و نتیجهی آن فکر نکردی؟
به عالم بیوفاییها نمودی
ز درگاهم جداییها نمودی
هوش مصنوعی: به من نشان دادی که دنیا پر از بیوفایی است و از درگاه تو جدا شدم.
شمارد حق چنان یک یک گناهش
کند از هر گناهی دل تباهش
هوش مصنوعی: هر گناهی که انسان انجام میدهد، به اندازهای سنگین و ویرانگر است که خداوند آن را به دقت میشمارد و به دل انسان آسیب میزند.
حجاب از کار آن بدکار گیرد
ز جرمش سر به سر اقرار گیرد
هوش مصنوعی: پوشش یا پردهای که بر کار آن فرد ناپسند قرار میگیرد، او را از گناهش مایدارد و مجبور میشود به همه خطاهای خود اعتراف کند.
رسد تا بر گناهی کز قباحت
رسیده تا به سر حد فضاحت
هوش مصنوعی: تا جایی که خطایی به مرحلهای از زشتی و ناپسندی برسد که دیگر نتوان آن را تحمل کرد و به حدی از رسوایی و فضاحت نزدیک شود.
نماند طاقت نطق و بیانش
زبانش لال گردد در دهانش
هوش مصنوعی: طاقت سخن گفتن از او برنمیآید و زبانش در دهانش خاموش میشود.
ندا آید که ای بدکار چونی
متاع معصیت در بار چونی
هوش مصنوعی: ای ندا میآید که ای گناهکار، حال تو چگونه است؟ آیا ارزش گناه را میدانی که چه باری را بر دوش میکشی؟
نمیترسیدی آن روز از عذابم
نمیگویی چرا اکنون جوابم
هوش مصنوعی: شما در آن روز از عذاب من نمیترسیدید، حالا چرا جواب من را نمیدهید؟
چنین گوید که ای پروردگارم
چه گویم شرمسارم شرمسارم
هوش مصنوعی: پروردگارا، نمیدانم چه بگویم، از خجالت نزدیک است خجالتزده بشوم.
سر شرمندگی در پیش دارم
حیا از کردههای خویش دارم
هوش مصنوعی: من به خاطر کارهایی که انجام دادهام، شرمندهام و از رفتارهای خود خجالت میکشم.
ندا آید که تو با آن لئامت
حیا کردی ز من با این کرامت
هوش مصنوعی: صدا میرسد که تو با آن ستمگریات از من که با بزرگواریام هستم، حیا کردی.
من اولی در خیایم گر رحیمم
گنهبخش و خطاپوش و کریمم
هوش مصنوعی: من در ابتدا در خیابان، رحمت و بخشش دارم و خطاها را میپوشانم و بزرگوارانه رفتار میکنم.
گذشتم از همه جرم و گناهت
ببخشیدم تو را بر این حیایت
هوش مصنوعی: من از تمام خطاها و گناهان تو گذشتهام و به خاطر شخصیت خوبت، از تو دلگیر نیستم و بخشیدهام.
بیا (صامت) دگر رو با خدا کن
گنه تا کی برو دیگر حیا کن
هوش مصنوعی: بیا خاموشی را کنار بگذار و با خدا درباره گناهانت صحبت کن. تا چه زمانی میخواهی از خدا شرم داشته باشی؟
حیا دارد ثمرها جاودانی
حیا را پیشه کن تا میتوانی
هوش مصنوعی: حیا باعث میشود که انسان به دستاوردهای پایدار و ماندگار برسد. پس تا میتوانی، حیا را در زندگی خود به کار بگیر.