غزل شمارهٔ ۳۲۶۰
نیست ممکن که دل ما ز وفا برگردد
چون ز خاصیت خود مهر گیا برگردد
رفتن از کوی خرابات مرا ممکن نیست
مگر از کعبه رخ قبله نما برگردد
سپر تیر حوادث سپر انداختن است
خاک شو تا دم شمشیر قضا برگردد
دولت و سایه دو مرغند که هم پروازند
صبر دارم ورق بال هما برگردد
آخر از همرهی خضر به چاه افتادم
وقت آن خوش که ازو راهنما برگردد
مس خود را به دو پیمانه طلا گردانید
صائب از کوی خرابات چرا برگردد؟
اطلاعات
وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
نیست ممکن که دل ما ز وفا برگردد
چون ز خاصیت خود مهر گیا برگردد
هوش مصنوعی: دل ما هرگز نمیتواند از وفاداری بازگردد، مثل این که مهر و محبت گیاه، که جزء ذاتش است، تغییر کند.
رفتن از کوی خرابات مرا ممکن نیست
مگر از کعبه رخ قبله نما برگردد
هوش مصنوعی: دیگر نمیتوانم از مسیر خرابات (شرابخانه) دور شوم، مگر اینکه کعبه، آن جایگاه مقدس، به سمت دیگری برگردد.
سپر تیر حوادث سپر انداختن است
خاک شو تا دم شمشیر قضا برگردد
هوش مصنوعی: برای محافظت در برابر مشکلات و بلایای زندگی، باید خود را از ترس رها کنی و همچون خاک نرم باشی تا وقتی که زمان سختی فرا رسد، بتوانی دوباره به حالت اولیه برگردی.
دولت و سایه دو مرغند که هم پروازند
صبر دارم ورق بال هما برگردد
هوش مصنوعی: ثروت و خوشبختی مانند دو پرنده هستند که هر دو در آسمان پرواز میکنند. من صبر دارم تا روزی دوباره بالهای سعادت و خوشحالی به سمت من بازگردد.
آخر از همرهی خضر به چاه افتادم
وقت آن خوش که ازو راهنما برگردد
هوش مصنوعی: در نهایت، با همراهی خضر به چاه افتادم. زمان خوش آن است که راهنمای من به سوی دیگر برگردد.
مس خود را به دو پیمانه طلا گردانید
صائب از کوی خرابات چرا برگردد؟
هوش مصنوعی: صائب در این بیت به تصویرگری تغییر و تحول اشاره میکند. او میگوید که شخصی که در مس خودش، ارزش و مقام طلایی به وجود آورده، چرا باید به بازگشت به مسیر اولیه و فضای تاریک کوی خرابهها فکر کند؟ این نشاندهندهی مسیر پیشرفت و عدم تمایل به برگشت به گذشته است.