گنجور

ترک خودپرستی کن

گر به چشم دل جانا جلوه‌های ما بینی
در حریم اهل دل جلوه خدا بینی
راز آسمان‌ها را در نگاه ما خوانی
نور صبحگاهی را بر جبین ما بینی
در مصاف مسکینان چرخ را زبون یابی
با شکوه درویشان شاه را گدا بینی
گر طلب کنی از جان عشق و دردمندی را
عشق را هنر یابی درد را دوا بینی
چون صبا ز خار و گل ترک آشنایی کن
تا به هرچه روی آری روی آشنا بینی
نی ز نغمه واماند چون ز لب جدا ماند
وای اگر دل خود را از خدا جدا بینی
تار و پود هستی را سوختیم و خرسندیم
رند عافیت‌سوزی همچو ما کجا بینی
تابد از دلم شب‌ها پرتوی چو کوکب‌ها
صبح روشنم خوانی گر شبی مرا بینی
ترک خودپرستی کن عاشقی و مستی کن
تا ز دام غم خود را چون رهی رها بینی

اطلاعات

وزن: فاعلن مفاعیلن فاعلن مفاعیلن (مقتضب مثمن مطوی مقطوع)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: تبیان

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

گر به چشم دل جانا جلوه‌های ما بینی
در حریم اهل دل جلوه خدا بینی
هوش مصنوعی: اگر با چشم دل به زیبایی‌های محبوب نگاه کنی، در فضای دل‌باختگان، نشانه‌های خدا را خواهید دید.
راز آسمان‌ها را در نگاه ما خوانی
نور صبحگاهی را بر جبین ما بینی
هوش مصنوعی: در نگاه ما، رمز و راز آسمان‌ها را مشاهده می‌کنی و نور صبحگاهی را بر پیشانی ما احساس می‌کنی.
در مصاف مسکینان چرخ را زبون یابی
با شکوه درویشان شاه را گدا بینی
هوش مصنوعی: در درگیری و نبرد بی‌نوایان، متوجه خواهی شد که رنج‌کشیدگان و درویشان با عظمت، حتی شاه را نیز مانند یک گدا می‌بینند.
گر طلب کنی از جان عشق و دردمندی را
عشق را هنر یابی درد را دوا بینی
هوش مصنوعی: اگر از جان خود عشق و دردی را بخواهی، عشق را به عنوان هنری بزرگ می‌شناسی و درد را درمانی می‌بینی.
چون صبا ز خار و گل ترک آشنایی کن
تا به هرچه روی آری روی آشنا بینی
هوش مصنوعی: وقتی نسیم از بین خارها و گل‌ها می‌گذرد، به آشنایی و ارتباط با دیگران بپرداز. در این صورت هرجا که بروی، با چهره‌های آشنا و محبوبی مواجه خواهی شد.
نی ز نغمه واماند چون ز لب جدا ماند
وای اگر دل خود را از خدا جدا بینی
هوش مصنوعی: نغمه‌ای که از نی به گوش می‌رسد، بی‌صدا می‌ماند وقتی که از لب دور شود. اگر دل خود را از خدا جدا ببینی، وای به حال آن دل.
تار و پود هستی را سوختیم و خرسندیم
رند عافیت‌سوزی همچو ما کجا بینی
هوش مصنوعی: ما تمام اساسیات زندگی را به آتش کشیدیم و از این کار خرسندیم. این‌گونه افرادی که زندگی را به چالش می‌کشند و از لذت‌های آن می‌گذرند، مثل ما جایی دیگر نمی‌توانی پیدا کنی.
تابد از دلم شب‌ها پرتوی چو کوکب‌ها
صبح روشنم خوانی گر شبی مرا بینی
هوش مصنوعی: اگر شب‌ها نوری همچون ستاره‌ها از دلم بتابد، امیدوارم که با دیدن من در شب، صبح روشنی را برایت به ارمغان بیاورم.
ترک خودپرستی کن عاشقی و مستی کن
تا ز دام غم خود را چون رهی رها بینی
هوش مصنوعی: خودخواهی را کنار بگذار و عاشقانه زندگی کن، تا بتوانی از چنگال غم و اندوه خود رها شوی.

خوانش ها

ترک خودپرستی کن به خوانش زهره لطیفی
ترک خودپرستی کن به خوانش عندلیب
ترک خودپرستی کن به خوانش نازنین بازیان

حاشیه ها

1388/10/27 21:12
نگین شکروی

بادرودوسپاس فراوان
دربیت هفتم "رند عافیت سوزی"صحیح است.
---
پاسخ: با تشکر، طبق فرموده اصلاح شد.

1389/06/17 13:09
الهام شریف

با سلام و تشکر از سایت فوق العاده تان .
در بیت 8 بین "تا"و " بد" فاصله گذاشته شده است . اگر فاصله را بردارید کلمه " تابد " راحت تر خوانده می شود .
---
پاسخ: با تشکر، تصحیح شد.