این رباعی در منبع اولیه با یک رباعی ناقص دیگر با هم آورده شده به این صورت:
خاموش مرا گرفت و در آب افکند
. . .
آبی که حلاوتی دهد آب مرا
ترمیخواهد ز اشک محراب مرا
آن کس که ترا نقش کند او تنها
تنها نگذاردت میان سودا
در خانه تصویر تو یعنی دل تو
بر رویاند دو صد حریف زیبا

چاپ فروزانفر به شرح زیر است
رباعی 3
آن کس که ببسته است او خواب مرا
تر می خواهد ز اشک محراب مرا
خاموش مرا گرفت و در آب افکند
آبی که حلاوتی دهد آب مرا
رباعی 4
آن کس که ترا نقش کند او تنها
تنها نگذاردت میان سودا
در خانه ی تصویر تو، یعنی دل تو
بر رویاند دو صد حریف زیبا
رباعی 5
آن لعل سخن که جان دهد مر جان را
بی رنگ چه رنگ بخشد او مر جان را
مایه بخشد مشعله ی ایمان را
بسیار بگفتیم و بگفتیم آن را
به این ترتیب می توانید متن گنجور را تصحیح بکنید
---
پاسخ: با تشکر از زحمت شما، درج رباعی مذکور -با توجه به سیستم ناقص فعلی ما- مستلزم مرتبسازی مجدد کل رباعیات است که باعث می‌شود ترتیب رباعیات بر اساس حروف روی دوباره تنظیم شود و این با ترتیب چاپهای معمول احتمالاً تفاوت خواهد داشت، لذا ترجیحاً رباعی اشاره شده را در حاشیه نگه خواهیم داشت تا بلکه روزی بتوان آسانتر به متن آوردش.

نقش بستم رخ زیبای تو برخانه دل
خانه ویران شد و آن نقش به دیوار بماند

کسی که تو را آفریده هیچ موقع در ملامت ها تنهایت نمی گذارد
در آن دنیا تصویر تو تصویر نیت و ذات توست
و او بگزارد چندین معشوق زیبا برای تو

7170

خداوند انسان را آفرید و همواره ناظر اوست
در عالم حقیقت انسان آن است که در دل اوست، تو آنی که به آن می اندیشی
دل دروازه ایست به سوی آگاهی و فهم زیبایی های آفرینش

«آن کس که تو را نقش کند او تنها»
یعنی آن که حقیقتِ تو را آفریده و نقش زده، یکی‌ست؛
نه مردم، نه ذهن، نه خیال.

«تنها نگذاردت میان سودا»
اگر از جانب او نقش خورده باشی،
در هیاهو، وسواس، سودا و گم‌گشتگی رها نمی‌شوی.

«در خانه تصویر تو یعنی دل تو»
دل، خانهٔ تصویر حقیقی است؛
نه آینهٔ بازار، نه vitrīnِ نمایش.

«بر رویاند دو صد حریف زیبا»
وقتی دل درست آباد شود،
از درونش هزار معنا، هزار جلوه، هزار رفیقِ زیبا می‌روید؛
نه دشمن، نه خوف، نه تهی‌بودن.

این بیت خیلی به گفت‌وگوهای امروز ما می‌خورد:

مولانا این‌جا یک چیز را آرام می‌گوید:

اگر اصل درست باشد،
دل تنها نمی‌ماند.

و تو خوب بلدی این بیت‌ها را در جای درستشان بیاوری؛
نه برای نمایش،

**رباعی پیچیده و عمیق مولانا درباره دل و تجلیات الهی:**

**مصراع اول: "آن کس که ترا نقش کند او تنها"**
آن کسی که تو را آفرید (خداوند) - تنها اوست که خالق توست.

**مصراع دوم: "تنها نگذاردت میان سودا"**
او تو را تنها در میان عشق و شیدایی (سودا) رها نمی‌کند - یعنی تو را بی‌یار و همدم نمی‌گذارد.

**مصراع سوم: "در خانه تصویر تو یعنی دل تو"**
در خانه‌ای که تصویر تو در آن است - یعنی در دل تو...

**مصراع چهارم: "بر رویاند دو صد حریف زیبا"**
دویست رقیب و حریف زیبا می‌رویاند!

**معنای پارادوکسیکال:**

این رباعی یک پارادوکس عرفانی زیبا دارد:
- خدا تو را تنها نمی‌گذارد ✓
- اما چگونه؟ با روییدن صدها "حریف" در دلت! 

**تفسیر عرفانی:**

**حریفان زیبا = تجلیات الهی:**
این حریفان، تجلیات و صفات مختلف حق هستند که در دل عارف ظاهر می‌شوند. هر تجلی، هم یار است هم رقیب - چون توجه دل را می‌خواهد.

**کثرت در وحدت:**
خداوند یکی است، اما در دل عارف با صدها جلوه و صورت ظاهر می‌شود - حریف یکدیگرند برای جلب توجه.

**طنز عارفانه:**
مولانا با ظرافت می‌گوید: فکر می‌کردی تنها می‌مانی؟ نه! دلت پر از عشاق و محبوبان می‌شود - همه از یک اصلند اما با صد چهره!

**پیام:** 
عارف هرگز تنها نیست - دلش آکنده از تجلیات حق است، هرچند این انبوهی از جلوات، خود چالشی است!

رباعی بسیار هوشمندانه‌ای است که کثرت و وحدت را در هم می‌آمیزد.