قوله تعالی: أَ فَرَأَیْتُمْ ما تُمْنُونَ (۵۸) چه بینید این آب زه که می او کنید؟.
أَ أَنْتُمْ تَخْلُقُونَهُ أَمْ نَحْنُ الْخالِقُونَ (۵۹)؟ شما آن فرزند میآفرینید یا ما آفریدگار آنیم.
نَحْنُ قَدَّرْنا بَیْنَکُمُ الْمَوْتَ، ما اجلهای شما باز انداختیم، مرگ بر شما تقدیر کردیم، وَ ما نَحْنُ بِمَسْبُوقِینَ (۶۰) عَلی أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثالَکُمْ و ما نتوان نیستیم که امثال شما بر شما بدل آریم، وَ نُنْشِئَکُمْ فِی ما لا تَعْلَمُونَ (۶۱)
و شما را باز در صورتی دیگر آفرینیم، از هر صورت که خواهیم و شما ندانید.
وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ النَّشْأَةَ الْأُولی، و خود دانستهاید آفرینش اول، فَلَوْ لا تَذَکَّرُونَ (۶۲) چرا آفرینش نخست در یاد نیارید؟
أَ فَرَأَیْتُمْ ما تَحْرُثُونَ (۶۳) چه بینید این کشت که میورزید؟.
أَ أَنْتُمْ تَزْرَعُونَهُ، شما آن را میرویانید، أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ (۶۴) یا رویاننده آن منم.
لَوْ نَشاءُ لَجَعَلْناهُ حُطاماً، اگر خواهیم آن بر را کاه کنیم، فَظَلْتُمْ تَفَکَّهُونَ (۶۵) تا شما در نفریغ خوردن آیید.
إِنَّا لَمُغْرَمُونَ (۶۶) آن رنج که در زمین بردیم بر ما تاوان آمد.
بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ (۶۷) بلکه ما را بیروزی گذاشتند.
أَ فَرَأَیْتُمُ الْماءَ الَّذِی تَشْرَبُونَ (۶۸) چه بینید این آب که میآشامید.
أَ أَنْتُمْ أَنْزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ، شما آن را میفرو آرید از میغ، أَمْ نَحْنُ الْمُنْزِلُونَ (۶۹) یا ما فرو بارندگان آنیم؟.
لَوْ نَشاءُ جَعَلْناهُ أُجاجاً، اگر ما خواهیم آن باران را تلخ کنیم یا شور، فَلَوْ لا تَشْکُرُونَ (۷۰) چرا از من آزادی نکنید؟
أَ فَرَأَیْتُمُ النَّارَ الَّتِی تُورُونَ (۷۱) چه بینید این آتش که میاوروزید.
أَ أَنْتُمْ أَنْشَأْتُمْ شَجَرَتَها، شما میرویانید و میفرا برآرید درخت آتش أَمْ نَحْنُ الْمُنْشِؤُنَ (۷۲) یا ما آفریدگار آنیم.
نَحْنُ جَعَلْناها تَذْکِرَةً، ما این آتش را یادگار کردیم.
وَ مَتاعاً لِلْمُقْوِینَ (۷۳) و بکار دروایست دشتیان را.
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّکَ الْعَظِیمِ (۷۴) یاد کن بپاکی آن خداوند بزرگوار خویش را.
فَلا أُقْسِمُ بِمَواقِعِ النُّجُومِ (۷۵)، سوگند میخورم بافتادنگهها قرآن.
وَ إِنَّهُ لَقَسَمٌ لَوْ تَعْلَمُونَ عَظِیمٌ (۷۶) و این سوگندیست کاشک شما دانید که بزرگوار است.
إِنَّهُ لَقُرْآنٌ کَرِیمٌ (۷۷) این قرآنیست نیکو آزاده آسان.
فِی کِتابٍ مَکْنُونٍ (۷۸) در نامه پوشیده نوشته و یاد داشته و شنیده.
لا یَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ (۷۹) نه پاسد آن را مگر پاک کردگان و پاکیزگان.
تَنْزِیلٌ مِنْ رَبِّ الْعالَمِینَ (۸۰) فرو فرستاده است از خداوند جهانیان.
أَ فَبِهذَا الْحَدِیثِ أَنْتُمْ مُدْهِنُونَ (۸۱) باین سخن میدروغزن گیرید.
وَ تَجْعَلُونَ رِزْقَکُمْ أَنَّکُمْ تُکَذِّبُونَ (۸۲) و روزی خویش آن میکنید که روزی ده را میدروغزن گیرید؟
فَلَوْ لا إِذا بَلَغَتِ الْحُلْقُومَ (۸۳) چرا آن گه که جان بگلو رسد.
وَ أَنْتُمْ حِینَئِذٍ تَنْظُرُونَ (۸۴) و آن گه شما مینگرید.
وَ نَحْنُ أَقْرَبُ إِلَیْهِ مِنْکُمْ، و ما نزدیکتریم باو از شما، وَ لکِنْ لا تُبْصِرُونَ (۸۵) لکن شما نمیدانید و نمیبینید.
فَلَوْ لا إِنْ کُنْتُمْ غَیْرَ مَدِینِینَ (۸۶) تَرْجِعُونَها چرا اگر شما نه انگیختنیاید و پاداش دادنی آن جان را از گلو با پس نیارید، إِنْ کُنْتُمْ صادِقِینَ (۸۷) اگر راست میگویید.
فَأَمَّا إِنْ کانَ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ (۸۸) اما آن کس که از نزدیک کردگانست.
فَرَوْحٌ، او را آسایشی است و آسانی و زندگانی، وَ رَیْحانٌ، و روزیی و تن آسائی و بویی خوش، وَ جَنَّةُ نَعِیمٍ (۸۹) و بهشت بازید و ناز و شادی.
وَ أَمَّا إِنْ کانَ مِنْ أَصْحابِ الْیَمِینِ (۹۰) و اما ایشان که از خداوندان راست دستاند.
فَسَلامٌ لَکَ مِنْ أَصْحابِ الْیَمِینِ (۹۱) تو رستی از اندوه خداوندان راست دست.
وَ أَمَّا إِنْ کانَ مِنَ الْمُکَذِّبِینَ الضَّالِّینَ (۹۲) و اما آن کس که از دروغ زن گیران است و گمراهان.
فَنُزُلٌ مِنْ حَمِیمٍ (۹۳) فرو آمدن وی بر شرابی است از آب جوشیده.
وَ تَصْلِیَةُ جَحِیمٍ (۹۴) و رسانیدن او بآن.
إِنَّ هذا لَهُوَ حَقُّ الْیَقِینِ (۹۵) این سخن راست بیگمان است و گفتار درست.
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّکَ الْعَظِیمِ (۹۶).
برگردان به زبان ساده
قوله تعالی: أَ فَرَأَیْتُمْ ما تُمْنُونَ (۵۸) چه بینید این آب زه که می او کنید؟.
هوش مصنوعی: آیا به آن چیزی که میکارید و رشد میدهید، توجه کردهاید؟
أَ أَنْتُمْ تَخْلُقُونَهُ أَمْ نَحْنُ الْخالِقُونَ (۵۹)؟ شما آن فرزند میآفرینید یا ما آفریدگار آنیم.
هوش مصنوعی: آیا شما این فرزند را میآفرید یا اینکه ما آن را خلق کردهایم؟
نَحْنُ قَدَّرْنا بَیْنَکُمُ الْمَوْتَ، ما اجلهای شما باز انداختیم، مرگ بر شما تقدیر کردیم، وَ ما نَحْنُ بِمَسْبُوقِینَ (۶۰) عَلی أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثالَکُمْ و ما نتوان نیستیم که امثال شما بر شما بدل آریم، وَ نُنْشِئَکُمْ فِی ما لا تَعْلَمُونَ (۶۱)
هوش مصنوعی: ما مرگ را برای شما مقدر کردهایم و اجلهای شما را تعیین کردهایم. همچنین نمیتوانیم فردی همانند شما را جایگزین کنیم و ما نمیتوانیم شما را در چیزهایی که نمیدانید، به وجود آوریم.
و شما را باز در صورتی دیگر آفرینیم، از هر صورت که خواهیم و شما ندانید.
هوش مصنوعی: ما شما را به شکلی دیگر خلق خواهیم کرد، به هر صورت که بخواهیم و شما از آن آگاه نخواهید بود.
وَ لَقَدْ عَلِمْتُمُ النَّشْأَةَ الْأُولی، و خود دانستهاید آفرینش اول، فَلَوْ لا تَذَکَّرُونَ (۶۲) چرا آفرینش نخست در یاد نیارید؟
هوش مصنوعی: شما آفرینش اولیه را به خوبی میدانید، پس چرا به آن فکر نمیکنید؟
أَ فَرَأَیْتُمْ ما تَحْرُثُونَ (۶۳) چه بینید این کشت که میورزید؟.
هوش مصنوعی: آیا به کشت و زرعی که میکارید توجه کردهاید؟
أَ أَنْتُمْ تَزْرَعُونَهُ، شما آن را میرویانید، أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ (۶۴) یا رویاننده آن منم.
هوش مصنوعی: آیا شما آن را میکارید یا این که ما کاشتن آن را انجام میدهیم؟
لَوْ نَشاءُ لَجَعَلْناهُ حُطاماً، اگر خواهیم آن بر را کاه کنیم، فَظَلْتُمْ تَفَکَّهُونَ (۶۵) تا شما در نفریغ خوردن آیید.
هوش مصنوعی: اگر بخواهیم، میتوانیم آن را مثل کاه و خاکستر بسازیم، و شما به حیرت و تعجب درخواهید آمد.
إِنَّا لَمُغْرَمُونَ (۶۶) آن رنج که در زمین بردیم بر ما تاوان آمد.
هوش مصنوعی: ما به شدت تحت تأثیر قرار گرفتهایم و آن سختیهایی که در زمین متحمل شدیم، به ما بازگشت کرده است.
بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ (۶۷) بلکه ما را بیروزی گذاشتند.
هوش مصنوعی: ما از روزی محروم هستیم.
أَ فَرَأَیْتُمُ الْماءَ الَّذِی تَشْرَبُونَ (۶۸) چه بینید این آب که میآشامید.
هوش مصنوعی: آیا نگاهی به آبی که مینوشید میاندازید؟
أَ أَنْتُمْ أَنْزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ، شما آن را میفرو آرید از میغ، أَمْ نَحْنُ الْمُنْزِلُونَ (۶۹) یا ما فرو بارندگان آنیم؟.
هوش مصنوعی: آیا شما آن را از ابر نازل کردهاید، یا اینکه ما نازلکنندگان آن هستیم؟
لَوْ نَشاءُ جَعَلْناهُ أُجاجاً، اگر ما خواهیم آن باران را تلخ کنیم یا شور، فَلَوْ لا تَشْکُرُونَ (۷۰) چرا از من آزادی نکنید؟
هوش مصنوعی: اگر بخواهیم میتوانیم آن باران را به جای شیرین، تلخ یا شور کنیم، پس چرا شکرگزاری نمیکنید؟
أَ فَرَأَیْتُمُ النَّارَ الَّتِی تُورُونَ (۷۱) چه بینید این آتش که میاوروزید.
هوش مصنوعی: آیا آتش سوزانی که شما به وجود میآورید را دیدهاید؟
أَ أَنْتُمْ أَنْشَأْتُمْ شَجَرَتَها، شما میرویانید و میفرا برآرید درخت آتش أَمْ نَحْنُ الْمُنْشِؤُنَ (۷۲) یا ما آفریدگار آنیم.
هوش مصنوعی: آیا شما درختش را پرورش دادهاید یا اینکه ما آن را آفریدهایم؟
نَحْنُ جَعَلْناها تَذْکِرَةً، ما این آتش را یادگار کردیم.
هوش مصنوعی: ما این آتش را به عنوان یادگاری قرار دادیم.
وَ مَتاعاً لِلْمُقْوِینَ (۷۳) و بکار دروایست دشتیان را.
هوش مصنوعی: و به عنوان وسایل و امکاناتی برای کسانی که در دشت زندگی میکنند.
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّکَ الْعَظِیمِ (۷۴) یاد کن بپاکی آن خداوند بزرگوار خویش را.
هوش مصنوعی: به یاد داشته باش که به عظمت و پاکی خداوند بزرگ خود اشاره کنی.
فَلا أُقْسِمُ بِمَواقِعِ النُّجُومِ (۷۵)، سوگند میخورم بافتادنگهها قرآن.
هوش مصنوعی: من به محلهای سقوط ستارهها سوگند میخورم.
وَ إِنَّهُ لَقَسَمٌ لَوْ تَعْلَمُونَ عَظِیمٌ (۷۶) و این سوگندیست کاشک شما دانید که بزرگوار است.
هوش مصنوعی: این یک سوگند است که اگر میدانستید، آن را بسیار بزرگ و مهم میپنداشتید.
إِنَّهُ لَقُرْآنٌ کَرِیمٌ (۷۷) این قرآنیست نیکو آزاده آسان.
هوش مصنوعی: این کتاب الهی، کتابی زیبا و ارجمند است.
فِی کِتابٍ مَکْنُونٍ (۷۸) در نامه پوشیده نوشته و یاد داشته و شنیده.
هوش مصنوعی: در کتابی پنهان، نوشتهها و یادداشتهایی وجود دارد که به صورت محرمانه و غیر قابل دسترس است.
لا یَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ (۷۹) نه پاسد آن را مگر پاک کردگان و پاکیزگان.
هوش مصنوعی: فقط کسانی که پاک و پاکیزه هستند میتوانند به آن دست بزنند.
تَنْزِیلٌ مِنْ رَبِّ الْعالَمِینَ (۸۰) فرو فرستاده است از خداوند جهانیان.
هوش مصنوعی: این آیه به ارسال وحی و پیام از سوی خداوند به جهانیان اشاره دارد.
أَ فَبِهذَا الْحَدِیثِ أَنْتُمْ مُدْهِنُونَ (۸۱) باین سخن میدروغزن گیرید.
هوش مصنوعی: آیا شما به این کلام گوش فرا میدهید و به خاطر آن سخن را نادیده میگیرید؟
وَ تَجْعَلُونَ رِزْقَکُمْ أَنَّکُمْ تُکَذِّبُونَ (۸۲) و روزی خویش آن میکنید که روزی ده را میدروغزن گیرید؟
هوش مصنوعی: شما روزی خود را در این میدانید که به کسی که روزیدهنده است، دروغ بگویید؟
فَلَوْ لا إِذا بَلَغَتِ الْحُلْقُومَ (۸۳) چرا آن گه که جان بگلو رسد.
هوش مصنوعی: چرا هنگامی که جان به گلو برسد، این وضعیت به وجود نمیآید؟
وَ أَنْتُمْ حِینَئِذٍ تَنْظُرُونَ (۸۴) و آن گه شما مینگرید.
هوش مصنوعی: و آن زمان شما مشاهده خواهید کرد.
وَ نَحْنُ أَقْرَبُ إِلَیْهِ مِنْکُمْ، و ما نزدیکتریم باو از شما، وَ لکِنْ لا تُبْصِرُونَ (۸۵) لکن شما نمیدانید و نمیبینید.
هوش مصنوعی: ما به او از شما نزدیکتریم، اما شما نمیتوانید این موضوع را درک کنید و نمیبینید.
فَلَوْ لا إِنْ کُنْتُمْ غَیْرَ مَدِینِینَ (۸۶) تَرْجِعُونَها چرا اگر شما نه انگیختنیاید و پاداش دادنی آن جان را از گلو با پس نیارید، إِنْ کُنْتُمْ صادِقِینَ (۸۷) اگر راست میگویید.
هوش مصنوعی: بنابراین، اگر شما قادر به بازگشت به زندگی و بازپسگیری جانتان نیستید، پس چگونه میتوانید بگویید که راست میگویید؟
فَأَمَّا إِنْ کانَ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ (۸۸) اما آن کس که از نزدیک کردگانست.
هوش مصنوعی: اما اگر او از نزدیکان و ویژهگان باشد.
فَرَوْحٌ، او را آسایشی است و آسانی و زندگانی، وَ رَیْحانٌ، و روزیی و تن آسائی و بویی خوش، وَ جَنَّةُ نَعِیمٍ (۸۹) و بهشت بازید و ناز و شادی.
هوش مصنوعی: آسایش و راحتی برای او فراهم شده و زندگیاش آسان است. روزی و خوشی و عطر خوش به او اختصاص دارد، و او به بهشت نعمت و لذت و شادمانی دست یافته است.
وَ أَمَّا إِنْ کانَ مِنْ أَصْحابِ الْیَمِینِ (۹۰) و اما ایشان که از خداوندان راست دستاند.
هوش مصنوعی: و اما کسانی که از اهل بهشت هستند.
فَسَلامٌ لَکَ مِنْ أَصْحابِ الْیَمِینِ (۹۱) تو رستی از اندوه خداوندان راست دست.
هوش مصنوعی: پس سلام بر تو از سوی دوستان راستدست. تو از غم و اندوه در امان هستی.
وَ أَمَّا إِنْ کانَ مِنَ الْمُکَذِّبِینَ الضَّالِّینَ (۹۲) و اما آن کس که از دروغ زن گیران است و گمراهان.
هوش مصنوعی: اما آن کس که از دروغگویان و گمراهان باشد.
فَنُزُلٌ مِنْ حَمِیمٍ (۹۳) فرو آمدن وی بر شرابی است از آب جوشیده.
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که او بر روی نوشیدنیای که از آب داغ تهیه شده است، فرود میآید.
وَ تَصْلِیَةُ جَحِیمٍ (۹۴) و رسانیدن او بآن.
هوش مصنوعی: و همچنین به آتش جهنم رسانیده میشود.
إِنَّ هذا لَهُوَ حَقُّ الْیَقِینِ (۹۵) این سخن راست بیگمان است و گفتار درست.
هوش مصنوعی: این سخن، حقیقتی روشن و بدون شک است و بیان کاملاً درستی به شمار میآید.
فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّکَ الْعَظِیمِ (۹۶).
هوش مصنوعی: با نام پروردگار بزرگت، به تسبیح و ستایش بپرداز.