شمارهٔ ۳۱۱
امر علی بالیات الخیام
وابکی علیها بکاء الغمام
کهن خیمه هایی کزین پیش داشت
در آن سلمی وآل سلمی مقام
دریغا که از دور گردون فتاد
چنان سلک جمعیتی ز انتظام
نه پیداست زان خیمه ها جز نشان
نه باقیست از خیمگی غیر نام
ستونهای آن خیمه ها زیر خاک
ز هم ریخته چون رمیم عظام
ز آمد شد باد اطنابشان
گسسته ز هم چون عهود لئام
در آرامگاه غزالان شوخ
چرا کرده گوران ناگشته رام
قدمگاه کبک خرامان شده ست
گذرگاه زاغان ناخوشخرام
چو نی صبح نی شام یابد خبر
ازان رفتگان لاجرم صبح و شام
کند جامی از جان و دل سویشان
هزاران تحیت روان والسلام
اطلاعات
وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
امر علی بالیات الخیام
وابکی علیها بکاء الغمام
هوش مصنوعی: امر علی در کنار خیمهها قرار گرفت و همچون ابر بر آنها گریست.
کهن خیمه هایی کزین پیش داشت
در آن سلمی وآل سلمی مقام
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که در گذشته، خیمههایی وجود داشت که در آنها سلمی و خانوادهاش ساکن بودند و در آن مکان مقام و جایگاهی داشتند.
دریغا که از دور گردون فتاد
چنان سلک جمعیتی ز انتظام
هوش مصنوعی: چیستا که از چرخ فلک چنین ناگهان نظم و ترتیب یک جمعیت از میان رفته است.
نه پیداست زان خیمه ها جز نشان
نه باقیست از خیمگی غیر نام
هوش مصنوعی: هیچ نشانی از آن خیمهها باقی نمانده و تنها نام آنها باقی مانده است.
ستونهای آن خیمه ها زیر خاک
ز هم ریخته چون رمیم عظام
هوش مصنوعی: ستونهای خیمهها زیر خاک به هم ریختهاند، مانند استخوانهای پیکر.
ز آمد شد باد اطنابشان
گسسته ز هم چون عهود لئام
هوش مصنوعی: وزش بادها باعث شده که ارتباط آنها مانند وعدههای پوچ و بیاساس از هم جدا شود.
در آرامگاه غزالان شوخ
چرا کرده گوران ناگشته رام
هوش مصنوعی: در مکان آرام و دلنشین غزالان بازیگوش، نعمت و زیباییهای بینظیری وجود دارد که هنوز به طور کامل شناخته نشده و به دست نیامدهاند.
قدمگاه کبک خرامان شده ست
گذرگاه زاغان ناخوشخرام
هوش مصنوعی: راه قدمزنان کبکها به زیبایی و نشاط، بهجایی رسیده که زاغها، با حالت ناخوشایند و ناراحت، در آنجا عبور میکنند.
چو نی صبح نی شام یابد خبر
ازان رفتگان لاجرم صبح و شام
هوش مصنوعی: هرگاه صبح و شام میگذرد، نی آگاه میشود از حال رفتگان. به همین خاطر، صبح و شام به هم سنجیده میشوند.
کند جامی از جان و دل سویشان
هزاران تحیت روان والسلام
هوش مصنوعی: از دل و جانم برایشان جامی پر از عشق و احترام فرستادم و برای آنها هزاران درود و سلام فرستادم.

جامی