گنجور

شمارهٔ ۱۳ - استاد عشق

عاشقی را شرط تنها ناله و فریاد نیست
تا کسی از جان شیرین نگذرد فرهاد نیست
تا نشد رسوای عالم کس نشد استاد عشق
نیم رسوا عاشق، اندر فن خود استاد نیست
ای دل از حال من و بلبل چه می‌پرسی برو
ما دو تن شوریده را کاری به جز فریاد نیست
به به از این مجلس ملی و آزادی فکر
من چه بنویسم قلم در دست کس آزاد نیست
رأی من اینست کاندید از برای انتخاب
اندرین دوره مناسب‌تر کس از شداد نیست
حرف‌های تازه را فرعون هم ناگفته بود
بلکه از چنگیز هم تاریخ را در یاد نیست
ای خدا این مهر استبداد را ویران نما
گرچه در سرتاسرش یک گوشه‌ای آباد نیست
گر که جمهوری است این اوضاع برگیر و به بند
هیچ آزادی طلب بر ضد استبداد نیست
قلب (عشقی) بین که چون سرتاسر ایران‌زمین
از جفای گلرخان یک گوشه‌اش آباد نیست

اطلاعات

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

عاشقی را شرط تنها ناله و فریاد نیست
تا کسی از جان شیرین نگذرد فرهاد نیست
هوش مصنوعی: عاشق بودن فقط به جمله‌های پرهیجان و سر و صدا نیاز ندارد. واقعی بودن عشق، یعنی کسی باید آمادگی داشته باشد که جانش را برای معشوقش فدای کند، مانند فرهاد که برای عشقش از همه چیز گذشت.
تا نشد رسوای عالم کس نشد استاد عشق
نیم رسوا عاشق، اندر فن خود استاد نیست
هوش مصنوعی: تا زمانی که کسی در عالم رسوا نشده است، عشق استاد خود را نمی‌شناسد. عاشق در این فن خود هنوز به تمام مهارت‌ها نرسیده و استاد نیست.
ای دل از حال من و بلبل چه می‌پرسی برو
ما دو تن شوریده را کاری به جز فریاد نیست
هوش مصنوعی: ای دل، از حال من و بلبل سوال نکن. برو! ما دو نفر دیوانه چیزی جز فریاد زدن نداریم.
به به از این مجلس ملی و آزادی فکر
من چه بنویسم قلم در دست کس آزاد نیست
هوش مصنوعی: چه خوب است این مجلس ملی و آزادی، اما وقتی قلم در دست کسی آزاد نیست، چه باید بنویسم؟
رأی من اینست کاندید از برای انتخاب
اندرین دوره مناسب‌تر کس از شداد نیست
هوش مصنوعی: نظر من این است که در این دوره، هیچ کس مناسب‌تر از شداد برای کاندیدا شدن نیست.
حرف‌های تازه را فرعون هم ناگفته بود
بلکه از چنگیز هم تاریخ را در یاد نیست
هوش مصنوعی: حرف‌های جدیدی وجود دارد که حتی فرعون هم درباره آن‌ها چیزی نگفته و تاریخ هم فراموش کرده که چنگیز آن‌ها را به یاد داشت.
ای خدا این مهر استبداد را ویران نما
گرچه در سرتاسرش یک گوشه‌ای آباد نیست
هوش مصنوعی: خدایاً، این ظلم و استبداد را از بین ببر، هرچند در تمام این منطقه حتی یک نقطه آباد وجود ندارد.
گر که جمهوری است این اوضاع برگیر و به بند
هیچ آزادی طلب بر ضد استبداد نیست
هوش مصنوعی: اگر این شرایط دموکراتیک است، پس چرا آزادی‌طلبان باید سختی و سرکوب را تحمل کنند؟ هیچ فردی نباید در برابر ظلم سکوت کند.
قلب (عشقی) بین که چون سرتاسر ایران‌زمین
از جفای گلرخان یک گوشه‌اش آباد نیست
هوش مصنوعی: قلبی که پر از عشق است، مانند تمامی سرزمین ایران، از ظلم و بدی‌های آن معشوق، حتی یک بخشش هم آباد و خوشحال نیست.