شمارهٔ ۱۵
همین نه از ستم چرخ شهر آمل سوخت
که از عطش به ری امسال سبزه و گل سوخت
بجای شمع برافروخت در چمن گل سرخ
بجای شهپر پروانه بال بلبل سوخت
به باغ، بید معلق ز تشنگی چون شمع
گرفت لرزه و از پای تا به کاکل سوخت
تو ای سحاب کرم قطرهای فشان بر خاک
که چهر لاله سیه گشت و زلف سنبل سوخت
ز حال خلق تغافل بس است ای وزرا
که خانمان ضعیفان ازین تغافل سوخت
به کار ملک تعلل بس است ای امرا
که شهر دلکش آمل ازین تعلل سوخت
به داغ هیچ عزیزی خدا نسوزاند
هرآن دلی که بر احوال شهر آمل سوخت
بهار گفت توکل به حق کنید دریغ
که برق غفلت ما خرمن توکل سوخت
اطلاعات
وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: پروژهٔ بازبینی OCR
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
همین نه از ستم چرخ شهر آمل سوخت
که از عطش به ری امسال سبزه و گل سوخت
هوش مصنوعی: این شعر اشاره به سختیها و مشکلاتی دارد که در زندگی وجود دارد. به نوعی نشان میدهد که تنها آتش و درد ناشی از بیتابی و تشنگی، باعث سوختن طبیعت و زیباییها نشده، بلکه به نوعی نتیجهای از شرایط سختی است که بر انسانها و محیط تأثیر گذاشته است. این بیانگر حال و هوای ناخوشایند و تأثیرات منفی محیط بر زندگی و روح انسانهاست.
بجای شمع برافروخت در چمن گل سرخ
بجای شهپر پروانه بال بلبل سوخت
هوش مصنوعی: به جای روشن کردن شمع در باغ، گل سرخی شکوفا شده و به جای پرچم پروانه، بالهای بلبل سوخته است.
به باغ، بید معلق ز تشنگی چون شمع
گرفت لرزه و از پای تا به کاکل سوخت
هوش مصنوعی: در باغ، بید به خاطر تشنگی مثل شمع لرزید و از ریشه تا نوک خود به آتش درآمد.
تو ای سحاب کرم قطرهای فشان بر خاک
که چهر لاله سیه گشت و زلف سنبل سوخت
هوش مصنوعی: ای ابر سخاوت، قطرهای بر زمین ببار که گل لاله پژمرده و زلف سنبل در آتش سوخته است.
ز حال خلق تغافل بس است ای وزرا
که خانمان ضعیفان ازین تغافل سوخت
هوش مصنوعی: ای وزرا، به حال مردم بیخبر نباشید، که غفلت شما به خانه و زندگی ضعفاء آسیب میزند و آنها را به راحتی از بین میبرد.
به کار ملک تعلل بس است ای امرا
که شهر دلکش آمل ازین تعلل سوخت
هوش مصنوعی: ای بزرگان، دیگر بس کنید از تاخیر در کار پادشاهی، زیرا که شهر زیبا و دلپذیر آمل به خاطر بیعملی سوخته و آسیب دیده است.
به داغ هیچ عزیزی خدا نسوزاند
هرآن دلی که بر احوال شهر آمل سوخت
هوش مصنوعی: خدا هیچ دلی را به خاطر داغ و اندوه عزیزش نسوزاند، مگر دلی که برای وضعیت و حال و روز شهر آمل به درد آمده باشد.
بهار گفت توکل به حق کنید دریغ
که برق غفلت ما خرمن توکل سوخت
هوش مصنوعی: بهار گفت که به خداوند تکیه کنید، زیرا غفلت ما مانند آتش است که همه چیز را میسوزاند.

ملکالشعرا بهار