گنجور

شمارهٔ ۱۵۸

ایا نسیم صبا با وزیر داخله گوی
که ای فکنده به گیتی ز دانش آوازه
از آن پس که پراکنده گشت دفتر ملک
ز فکر روشن پاک تو یافت شیرازه
رهی به بارگهت قطعه ای فرستادم
که یافت روی عروس سخن،از آن غازه
برای پاسخ آن قطعه دیرگاهی شد
که تو به غفلتی ای خواجه، من به خمیازه
کنون به علت تأخیر آن جواب مرا
رسیده است به خاطر حکایتی تازه
گمان مکن که رهی نیزه را نموده شلال
که سیم و زر برد از همتت به اندازه
ولی ز لطف تو خواهم سوارکاری گشت
که رام باشد چون بر بلوچ جمازه
دلت خزانه سر باد و سینه گنج گهر
تن عدوت بدار و سرش به دروازه

اطلاعات

وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)
قالب شعری: قطعه
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

ایا نسیم صبا با وزیر داخله گوی
که ای فکنده به گیتی ز دانش آوازه
هوش مصنوعی: ای نسیم صبا، با وزیر داخله بگو که تو به واسطهٔ علم و دانش خود، نام و آوازه‌ای در جهان به وجود آورده‌ای.
از آن پس که پراکنده گشت دفتر ملک
ز فکر روشن پاک تو یافت شیرازه
هوش مصنوعی: پس از آنکه دفتر زندگی و سرنوشت انسان‌ها بر اثر افکار و اندیشه‌های پاک و روشن تو به هم ریخت، نظم و ترتیب خود را دوباره به دست آورد.
رهی به بارگهت قطعه ای فرستادم
که یافت روی عروس سخن،از آن غازه
هوش مصنوعی: من به بارگاه تو پیامی ارسال کرده‌ام که زیباترین بخش گفتار را در خود دارد، مانند جلوه‌ای از عروس.
برای پاسخ آن قطعه دیرگاهی شد
که تو به غفلتی ای خواجه، من به خمیازه
هوش مصنوعی: مدت زیادی گذاشت تا به سوال تو پاسخ دهم. تو در حالتی بی‌توجهی هستی و من هم در وضعیتی خواب‌آلود.
کنون به علت تأخیر آن جواب مرا
رسیده است به خاطر حکایتی تازه
هوش مصنوعی: حال به دلیل اینکه جواب من به تأخیر افتاده، پیغام جدیدی به من رسیده است.
گمان مکن که رهی نیزه را نموده شلال
که سیم و زر برد از همتت به اندازه
هوش مصنوعی: نیندیش که راهی که خود را به تیر و نیزه زده‌ای، می‌تواند تو را به چیزی ارزشمند برساند؛ زیرا موفقیت به اندازه تلاش و اراده‌ات بستگی دارد.
ولی ز لطف تو خواهم سوارکاری گشت
که رام باشد چون بر بلوچ جمازه
هوش مصنوعی: از سر لطف تو می‌خواهم سوارکاری را یاد بگیرم که مانند اسب‌های نازک و رام در دشت‌های بلوچستان باشد.
دلت خزانه سر باد و سینه گنج گهر
تن عدوت بدار و سرش به دروازه
هوش مصنوعی: دل تو مانند گنجینه‌ای پر از آرامش و زیبایی است، و سینه‌ات دارای درخششی چون جواهر. در برابر دشمنان بایست و از خودت دفاع کن و ناموست را در امان نگه‌دار.