گنجور

شمارهٔ ۲۳۱

چشم بدخو چون هجوم آورد طاقت خوشنماست
چون غضب شمشیرکین بندد مروت خوشنماست
پیر خود بار اطاعت برده بر دوش غرور
از جوانان خجالت پیشه طاعت خوشنماست
رستمی در گفتگو با خصم عاجز کیش نیست
دست داری حرف عجز آمیز جرأت خوشنماست
چون شود بیدار کارش بیش می آید ز دست
جوهر شمشیر را خواب فراغت خوشنماست
صبح چون شد هرکسی و جرأت بازوی خویش
شام هیجا خصم را با خصم الفت خوشنماست
صبح صادق خضر این عصر است و موسی آفتاب
در صف روشندلان عهد اخوت خوشنماست
دوستانی را که با هم سینه صافی کرده اند
در میان جنگ ایمای محبت خوشنماست
از تغافل پیشه ای کی شکوه می ورزد اسیر
هر چه می آید از آن خصم مروت خوشنماست

اطلاعات

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

چشم بدخو چون هجوم آورد طاقت خوشنماست
چون غضب شمشیرکین بندد مروت خوشنماست
هوش مصنوعی: زمانی که چشمان بدخواه به انسانی حمله‌ور می‌شوند، توانایی زیبایی و شرف او به مانند خشم شمشیری است که را از درونش دور می‌کند؛ این مروت و بزرگواری اوست که در چنین شرایطی خود را به نمایش می‌گذارد.
پیر خود بار اطاعت برده بر دوش غرور
از جوانان خجالت پیشه طاعت خوشنماست
هوش مصنوعی: پیرمردی که تحت تاثیر غرور خود است، بار سنگین اطاعت را به دوش می‌کشد و این باعث می‌شود جوانان از او خجالت بکشند و به خود ببالند که چگونه اطاعت را زیبا و افتخارآمیز می‌دانند.
رستمی در گفتگو با خصم عاجز کیش نیست
دست داری حرف عجز آمیز جرأت خوشنماست
هوش مصنوعی: رستم در حضور دشمن خود هرگز ناتوانی نخواهد داشت. اگر کسی بخواهد با گریه و زاری صحبت کند، این نشان از شجاعت او نیست.
چون شود بیدار کارش بیش می آید ز دست
جوهر شمشیر را خواب فراغت خوشنماست
هوش مصنوعی: زمانی که انسان بیدار و فعال باشد، کارهای بیشتری از دستش برمی‌آید. اما در حالتی که در آرامش و بی‌خیالی است، تنها به زیبایی و لذت نگاه می‌کند.
صبح چون شد هرکسی و جرأت بازوی خویش
شام هیجا خصم را با خصم الفت خوشنماست
هوش مصنوعی: صبح که می‌شود، هر کسی قدرت و توانایی خود را نشان می‌دهد، اما در شب، دو دشمن همدیگر را به خوبی می‌شناسند و به راحتی با هم مواجه می‌شوند.
صبح صادق خضر این عصر است و موسی آفتاب
در صف روشندلان عهد اخوت خوشنماست
هوش مصنوعی: صبح صادق، نماد آگاهی و حقیقت است که در این زمان، خضر، نماینده آن است و موسی که نماد رهبری و هدایت است، در زمره روشندلان و پاکان قرار دارد. این دو شخصیت نشان‌دهنده ارتباط عمیق و پیوندی است که در دوستی و برادری میان مردم وجود دارد.
دوستانی را که با هم سینه صافی کرده اند
در میان جنگ ایمای محبت خوشنماست
هوش مصنوعی: دوستانی که با هم در مشکلات و سختی‌ها به حمایت یکدیگر پرداخته‌اند، در میان جنگ و درگیری‌های زندگی، نشانه‌ای از محبت و عشق را به نمایش می‌گذارند.
از تغافل پیشه ای کی شکوه می ورزد اسیر
هر چه می آید از آن خصم مروت خوشنماست
هوش مصنوعی: اگر از بی‌توجهی به مسائل و مشکلات خود غافل باشیم، هیچ ایرادی نمی‌توان به آنها گرفت. تمام آنچه که بر ما می‌گذرد، باید با تحمل و شکیبایی پذیرایی شود، حتی اگر از جانب دشمنانمان باشد.