بخش ۲ - اندر خط و قلم و کاغذ و خاطر گوید
از دل آبستن است خامهٔ من
زان همی گِل خورد چو آبستن
کز همه چیز تیره و روشن
نکند آرزو چو آبستن
سایه باید ز گل چو در ارمم
امن باید ز بد چو در حرمم
تا ز روز و شب توام اثرست
شب من روز و زهر من شکرست
همه را شب ز روز حامل و من
در شبیام که آن شب آبستن
عمر داده به خیره باد مرا
تا چه زاید ز بامداد مرا
دختر طبع بنده هست چو دین
هم سبک روح و هم گران کابین
گرچه از عقل دیده پرهوشم
پیش چشم تو حلقه در گوشم
همچو استاد درزی از پی جاه
نپسندم گروهه سینهٔ ماه
بعد از این معنی کتاب آرم
عدد بیت در حساب آرم
بخش ۱ - در عذر گوید: بنده در پیش شاه دینپروربخش ۳ - فی حسب حاله و بیان احواله و سبب احترازه من اهل الدّنیا وانزوائه و تجریده منالخلائق و سبب تصنیف هذاالکتاب: حسب حال آنکه دیو آز مرا
اطلاعات
وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)
قالب شعری: مثنوی
منبع اولیه: محمودرضا رجایی
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
از دل آبستن است خامهٔ من
زان همی گِل خورد چو آبستن
هوش مصنوعی: قلم من از دل پر احساس و افکار پرورش یافتهام به گونهای است که همچون زنی حامله، با هر خطی که میزنم، محتوای غنی و زایشی را به ارمغان میآورد. مانند گلی که از دل آب سر برآورده، نوشتههایم از عمق وجودم و تجربههایم شکل میگیرند.
کز همه چیز تیره و روشن
نکند آرزو چو آبستن
هوش مصنوعی: آرزویی که به هیچ چیز رنگ و روشنی نمیدهد، همچون زنی که باردار است و در انتظار یک فرزند.
سایه باید ز گل چو در ارمم
امن باید ز بد چو در حرمم
هوش مصنوعی: برای داشتن آرامش و امنیت، باید از زشتیها و بدیها دور باشم، مانند اینکه سایهام از گلی در باغ به دور باشد و در مکان مقدسی قرار گیرم.
تا ز روز و شب توام اثرست
شب من روز و زهر من شکرست
هوش مصنوعی: زمانی که روز و شب بر من تأثیر میگذارد، شب من به مانند روز است و درد من همچون شکر شیرین است.
همه را شب ز روز حامل و من
در شبیام که آن شب آبستن
هوش مصنوعی: همه چیز در روزها و شبها در حال تغییر و تحول است، ولی من در شبی قرار دارم که منتظرم تا تحولی بزرگ رخ دهد.
عمر داده به خیره باد مرا
تا چه زاید ز بامداد مرا
هوش مصنوعی: زندگی به من فرصتی داده تا ببینم در صبحگاه چه چیزهایی نصیبم خواهد شد.
دختر طبع بنده هست چو دین
هم سبک روح و هم گران کابین
هوش مصنوعی: دختر خلاقیت من مانند دین است؛ هم سبک و آزاد است و هم دارای ارزش و سنگینی.
گرچه از عقل دیده پرهوشم
پیش چشم تو حلقه در گوشم
هوش مصنوعی: هرچند که با عقل و هوش به چشم میآیم، اما در برابر تو مانند حلقهای در گوشم.
همچو استاد درزی از پی جاه
نپسندم گروهه سینهٔ ماه
هوش مصنوعی: من مانند یک استاد درزگیر، به دنبال مقام و شهرت نیستم، بلکه به زیبایی و اصالت درونم اهمیت میدهم.
بعد از این معنی کتاب آرم
عدد بیت در حساب آرم
هوش مصنوعی: از این به بعد، مفهوم کتاب را در نظر میگیرم و عدد هر بیت را در حساب میآورم.