اطلاعات
وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
قالب شعری: غزل/قصیده/قطعه
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
در جمله نزدیک آمد که این هراس ضجرت بر من مستولی گرداند و به یک پشت پای در موج ضلالت اندازد، چنانکه هردو جهان از دست بشود. باز در عواقب کارهای عالم تفکری کردم و موونات آن را پیش دل و چشم آوردم، تا روشن گشت که نعمتهای این جهانی چون روشنایی برق بی دوام و ثبات است و با این همه مانند آب شور که هرچند بیش خورده شود تشنگی غالبتر گردد، و چون خمرهٔ پُر شهد مسموم است که چشیدن آن کام را خوش آید لکن عاقبت به هلاک کشد، و چون خواب نیکوی دیده آید بی شک در اثنای آن دل بگشاید اما پس از بیداری حاصل جز تحسّر و تاسف نباشد؛ و آدمی را در کسب آن چون کرم پیله دان که هرچند بیش تنَد، بند سخت گردد و خلاص متعذّرتر شود.
خلاصه آنکه نزدیک بود ترس این سختی بر من غلبه کند و با یک ضربه مرا به دریای گمراهی انداخته و هلاک کند طوریکه هر دو دنیا از دست برود. بازهم درباره کارهای جهان فکر کردم تا اینکه بر من روشن و ثابت شد که نعمتهای دنیوی مثل نور رعد و برق، کوتاه و گذرا هستند و همچنین مثل آب شور که هرچه خورده شود، تشنگی را بیشتر میکند و همچون کوزه عسل مسموم که اگرچه خوردنش لذت دارد اما عاقبتش هلاک است. و نیز همچون خواب و رؤیای خوشی است که با بیدار شدن، نیست میشود و جز حسرت سودی ندارد. و آدمی در کسب دنیا و لذتهای آن همچون کرم ابریشم است که هرچه بیشتر میتند و تلاش میکند بیشتر گرفتار آن میشود و رهایی از آن سختتر.
و با خود گفتم چنین هم راست نیاید که از دنیا به آخرت میگریزم و از آخرت به دنیا، و عقل من چون قاضی مزوّر که حکم او در یک حادثه بر مراد هر دو خصم نفاذ مییابد.
با خودم فکر کردم که اینچنین هم مفید و سازنده نیست که یکبار از دنیا به سوی آخرت میروم و یکبار از آخرت بسوی دنیا؛ اینکار مثل این است که یک قاضی نیرنگباز حکمش به نفع هر دو طرف در یک دعوی اجرا شود.
گر مذهب مردمان عاقل داری
یک دوست بسندهکن که یک دل داری
اگر میخواهی آیین و دین انسانهای عاقل را پیروی کنی، یک دوست انتخاب کن زیرا فقط یک دل داری.
حاشیه ها
1402/08/15 10:11
فاطمه دِل سَبُک (مهر۱۳۲۵ - تیر۱۴۰۲/یزد)
گر مذهبِ مردمانِ عاقل داری
یک دوست بسنده کن که یک دل داری