گنجور

رباعی ۳۴

نیکی و بدی که در نهادِ بشر است،
شادی و غمی که در قضا و قدر است،
با چرخ مکن حواله کاندر رَهِ عقل،
چرخ از تو هزار بار بیچاره‌تر است.

اطلاعات

وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
قالب شعری: رباعی
منبع اولیه: محمودرضا رجایی

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

نیکی و بدی که در نهادِ بشر است،
شادی و غمی که در قضا و قدر است،
هوش مصنوعی: نیک و بدی که در وجود انسان وجود دارد، خوشی و ناخوشی‌ای که در سرنوشت رقم خورده است،
با چرخ مکن حواله کاندر رَهِ عقل،
چرخ از تو هزار بار بیچاره‌تر است.
هوش مصنوعی: به چرخ (سرنوشت یا تقدیر) اتکاء نکن؛ زیرا در مسیر عقل و خرد، چرخ (تقدیر) از تو بسیار ناتوان‌تر و بی‌چاره‌تر است.

خوانش ها

رباعی ۳۴ به خوانش سهیل قاسمی

حاشیه ها

1393/09/29 01:11
حافظ۲

در اینجا حکیم به ما تذکر می دهند که مشکلاتی که بر سر راهمان در زندگی قرار دارند ،نباید به گردن چرخ گردون گذاشت.باید انسان خودش مشکلات را حل کند و باید به عقل خودش رجوع کند و بهترین راه حل رابیابد.


" حواله "


نیکی و بدی  که در نهادِ بشر است
شادی و غمی  که در قضا و قدر است


با چرخ مکن حواله  کَاندر رهِ عقل
چرخ از تو  هزار بار بیچاره تر است


- نهادِ بشر: ذات و درون آدمیزاد
- قضا و قدر: پیشآمدهای روزانه زندگی (روزمره)
- با چرخ مَکن حواله: به بخت و اقبال نسبت نده
- کاندر: که اندر
- چرخ: روزگار، جهانِ هستی که در حال چرخش و تکرار شدن
- بیچاره تر: بی اختیار تر، درمانده تر


برداشت آزاد:

خوبی و بدی که در درون (ذات و وجود) ما هست و شادی و اندوهی که روزانه برای ما رخ می دهد را نباید به گردش روزگار و بخت و اقبال نسبت داد، چرا که وقتی از راه خرد (عقلانی) خوب نگاه می کنیم ، روزگار حتی آن اندک اختیاری که ما داده شده است را هم نداشته که بخواهد سرنوشت خود را رقم بزند چه برسد به سرنوشت ما! بنابراین هرچه که هستیم و هر پیشآمدی که برای ما رخ میدهد تنها و تنها خودمان پدیدآورنده آن هستیم و نه کس دیگری! در واقع هرچه به جهان هستی بدهی، همان را دریافت خواهی کرد. آگاه باش بخت و اقبال از درونِ تو آغاز می شود و به بیرون انعکاس می یابد، نه از جهانِ بیرون به درونِ تو!



این جهان کوه است و فعل ما ندا
سوی ما آید نداها را صدا


فعلِ تو کآن زاید از جان و تَنَت
همچو فرزندی بگیرد دامنت


پس تو را هر غم که پیش آید ز درد
بر کسی تهمت مَنِه بر خویش گرد

 

فعلِ توست این غصِّه هایِ دَم به دَم !!!

 

مولوی»مثنوی معنوی»دفتر چهارم»بخش 72

- فعل: رفتار و کردار
- بر کسی تهمت مَنِه: به دنبال مقصّر برای دردها و گرفتاریهای خود نباش
- بر خویش گرد: به خودت و کارهای که در گذشته انجام داده ای نگاه کن

1401/04/22 03:07
سیدمحمدمسعود قادری

اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم

نیکی 🤗 و بدی🙅‍♂️ که در «نهاد بشر »است

شادی😊و غمی 😭که در «قضا و قدر» است

با چرخ 🌞 مکن حواله کاندر ره عقل🧠

 چرخ🌍 از تو 1000 بار «بیچاره تر است😞»

امید کوتاه و آسان تشریح شده باشد