گنجور

بخش ۱۴ - در وجود آمدن فریدون و احوال آن

ببالید برسان سرو سهی
همی تافت زو فر شاهنشهی
جهان جوی با فر جمشید بود
به کردار تابنده خورشید بود
جهان را چو باران به بایستگی
روان را چو دانش به شایستگی
به سر بر همی گشت گردان سپهر
شده رام با آفریدون به مهر
همان گاو کش نام پرمایه بود
ز گاوان ورا برترین پایه بود
ز مادر جدا شد چو طاؤس نر
به هر موی بر تازه رنگی دگر
شده انجمن بر سرش بخردان
ستاره‌شناسان و هم مؤبدان
که کس در جهان گاو چونان ندید
نه از پیرسر کاردانان شنید
زمین کرد ضحاک پر گفتگوی
به گرد جهان هم برین جستجوی
فریدون که بودش پدر آبتین
شده تنگ بر آبتین بر زمین
گریزان و از خویشتن گشته سیر
درآویخت ناگاه در کام شیر
از آن روزبانان ناپاک مرد
تنی چند روزی بدو بازخورد

اطلاعات

وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)
قالب شعری: مثنوی
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

ببالید برسان سرو سهی
همی تافت زو فر شاهنشهی
هوش مصنوعی: به قامت طبیعی و زیبای خود ببالید، زیرا مانند سرو تنومند و بلند، زیبایی شما هم درخشان و دل‌فریب است که مورد توجه و ستایش قرار می‌گیرد.
جهان جوی با فر جمشید بود
به کردار تابنده خورشید بود
هوش مصنوعی: جهان مانند جوی است که با جمال و زیبایی جمشید پر شده و به نورانی بودن خورشید می‌ماند.
جهان را چو باران به بایستگی
روان را چو دانش به شایستگی
هوش مصنوعی: جهان مانند باران بر اساس نیاز و زمان خودش در حال حرکت است و نفس انسان نیز باید مانند دانش، به درستی و شایستگی رفتار کند.
به سر بر همی گشت گردان سپهر
شده رام با آفریدون به مهر
هوش مصنوعی: روزگار چرخش خود را بر سر آفریدون آرام کرده است و به محبت او گرایش دارد.
همان گاو کش نام پرمایه بود
ز گاوان ورا برترین پایه بود
هوش مصنوعی: او نامی معروف و ارزشمند داشت که از میان گاوان، بهترین و برتر از همه آنها بود.
ز مادر جدا شد چو طاؤس نر
به هر موی بر تازه رنگی دگر
هوش مصنوعی: زمانی که طاووس نر از مادر جدایی می‌گیرد، در هر پرش رنگی جدید و درخشنده به خود می‌گیرد.
شده انجمن بر سرش بخردان
ستاره‌شناسان و هم مؤبدان
هوش مصنوعی: گردهمایی بزرگی از دانشمندان، ستاره‌شناسان و همچنین زرتشتیان تشکیل شده است.
که کس در جهان گاو چونان ندید
نه از پیرسر کاردانان شنید
هوش مصنوعی: هیچ‌کس در دنیا گویی چون او ندیده و نه از با‌سابقه‌ها سخنانی درباره‌اش شنیده است.
زمین کرد ضحاک پر گفتگوی
به گرد جهان هم برین جستجوی
هوش مصنوعی: ضحاک، که به زمین افتاده، در حال گفتگو است و به دور این دنیا به جستجوی چیزی مشغول است.
فریدون که بودش پدر آبتین
شده تنگ بر آبتین بر زمین
هوش مصنوعی: فریدون که پدرش آبتین بود، به شدت بر روی آبتین فشار وارد کرد و او را به زمین انداخت.
گریزان و از خویشتن گشته سیر
درآویخت ناگاه در کام شیر
هوش مصنوعی: شخصی که از خودش دور شده و در جست‌و‌جوی چیزی است، ناگهان به دام خطرناک و مهلکی می‌افتد.
از آن روزبانان ناپاک مرد
تنی چند روزی بدو بازخورد
هوش مصنوعی: از آن روز که روزنامه‌نگارانی نادرست و فاسد ظاهر شدند، چند نفر برای مدتی به او بازگشتند.