گنجور

فصل ۱۰۹

بیشتر سبب هلاک عاشق درین راه از افشاء سر معشوق است زیرا که در عالم طریقت اِفشاءُ سِرِ الرُّبوبیِة کُفْرُ ثابت است و کفر بعد از ایمان بغیرت معشوق ارتداد بود و ارتداد موجب قتل مَنْ بَدّلُ دینَهُ فاَّقْتُلوُهُ شبلی قدس اللّهُ روحه گفت در آن روز که حسین منصور را قدس اللّه روحَهُ بباب الطاف آن جلوه بود در مقابلۀ او بماندم تا شب و بعضی از اسرار در نظر آوردم چون شب درآمد آنجا توقف نمودم تا بر باقی اسرار واقف شوم بجمال ذوالجلال مکاشف شدم بی ناز عرضه داشتم و گفتم بار خدایا این بندۀ بود از اهل توحید مکاشف باسرار عشق و مقبول درگاه حکمت درین واقعه چه بود خطاب آمد که یادَلقُ کوشِفَ بِسرّ مِنْ اَسْرار نافَافْشاها فَنَزَلَ بِهِ ماتَری گفتم چون کشتی هدراست فرمود لایادَلْقُ مَنْ قَتْلتُه فَانَادِیَتُهُ:

گر من کشمت دم مزن و باک مدار
چون من ویت کشتۀ عشق خویشم

بزرگی گوید از بزرگان طریقت.

گفتم که بگونه رخم کاه مکن
واحوال رخم بکام بدخواه مکن
گفت او که اگر رضای من میطلبی
چون من کشمت دم مزن و آه مکن

اطلاعات

وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
قالب شعری: غزل/قصیده/قطعه
منبع اولیه: کتابخانهٔ تصوف

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

بیشتر سبب هلاک عاشق درین راه از افشاء سر معشوق است زیرا که در عالم طریقت اِفشاءُ سِرِ الرُّبوبیِة کُفْرُ ثابت است و کفر بعد از ایمان بغیرت معشوق ارتداد بود و ارتداد موجب قتل مَنْ بَدّلُ دینَهُ فاَّقْتُلوُهُ شبلی قدس اللّهُ روحه گفت در آن روز که حسین منصور را قدس اللّه روحَهُ بباب الطاف آن جلوه بود در مقابلۀ او بماندم تا شب و بعضی از اسرار در نظر آوردم چون شب درآمد آنجا توقف نمودم تا بر باقی اسرار واقف شوم بجمال ذوالجلال مکاشف شدم بی ناز عرضه داشتم و گفتم بار خدایا این بندۀ بود از اهل توحید مکاشف باسرار عشق و مقبول درگاه حکمت درین واقعه چه بود خطاب آمد که یادَلقُ کوشِفَ بِسرّ مِنْ اَسْرار نافَافْشاها فَنَزَلَ بِهِ ماتَری گفتم چون کشتی هدراست فرمود لایادَلْقُ مَنْ قَتْلتُه فَانَادِیَتُهُ:
هوش مصنوعی: عامل اصلی نابودی عاشق در این مسیر، افشای اسرار معشوق است. در عالم طریقت، افشای اسرار ربوبیت به عنوان کفر شناخته می‌شود و کفر پس از ایمان، به معنای نافرمانی نسبت به معشوق، ارتداد محسوب می‌شود که خود باعث قتل است. شبلی، یکی از بزرگانی که در این راه قدم گذاشته، در روزی که حسین منصور را در حالت خاصی در مقابل خودش دیده بود، تا شب در آنجا مانده و برخی از اسرار را در ذهن خود مرور کرده است. وقتی شب فرا رسیده بود و او برای درک بیشتر اسرار توقف کرده بود، به جمال خداوند مکاشفه شده و به درگاهش عرضه داشت که این بنده از اهل توحید است و به اسرار عشق و حکمت آشنا شده است. در پاسخ به او گفته شد که کسی که به سرّی آگاه شده، آن را نباید افشا کند و فرمودند که او را مانند کشتی مدهوش نکنید.
گر من کشمت دم مزن و باک مدار
چون من ویت کشتۀ عشق خویشم
هوش مصنوعی: اگر تو مرا بکشی، نیازی نیست حرفی بزنی و نگران نباشی، چون من خودم در عشق تو سرمست و کشته‌ام.
بزرگی گوید از بزرگان طریقت.
هوش مصنوعی: یک فرد بزرگ از میان بزرگان یک روش یا طریقت می‌گوید.
گفتم که بگونه رخم کاه مکن
واحوال رخم بکام بدخواه مکن
هوش مصنوعی: به او گفتم که به چهره‌ام نگاهی نکن و احوال دل مرا برخلاف میل دشمنانم نپرس.
گفت او که اگر رضای من میطلبی
چون من کشمت دم مزن و آه مکن
هوش مصنوعی: او گفت: اگر خواهان رضایت من هستی، مانند من به سکوت و آرامش رفتار کن و از گلایه و آه کشیدن پرهیز کن.