غزل شمارهٔ ۶۱۴۳
دشمن از غمخانه من شاد می آید برون
سیل روشن زین خراب آباد می آید برون
دور گردان را به آتش رهنمایی می کند
از سپند من اگر فریاد می آید برون
تا غبار خط ازان رخسار می گردد بلند
عاشقان را گرد از بنیاد می آید برون
شهپر دولت فلک پرواز می گردد ز تیغ
این هما از بیضه فولاد می آید برون
حاصل صورت پرستی غوطه در خون خوردن است
این صدا از تیشه فرهاد می آید برون
رتبه آزادگی نتوان به کوشش یافتن
سرو و سوسن از زمین آزاد می آید برون
از فقیر افزون توانگر آه حسرت می کشد
دود بیش از خانه آباد می آید برون
ناله مظلوم استقبال ظالم می کند
از کمان پیش از نشان فریاد می آید برون
سرخ رویی بی تعب صائب نمی آید به دست
این صدا از سیلی استاد می آید برون
اطلاعات
وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
دشمن از غمخانه من شاد می آید برون
سیل روشن زین خراب آباد می آید برون
هوش مصنوعی: دشمن از محلی که من در آن غم و اندوه دارم خوشحال خارج میشود، و سیل روشن و پُرافتخار از این ویرانه به بیرون میریزد.
دور گردان را به آتش رهنمایی می کند
از سپند من اگر فریاد می آید برون
هوش مصنوعی: آتشسوزیها را در دور دستها از طریق شعلههای من هدایت میکند، اگر صدای فریاد من به گوش برسد.
تا غبار خط ازان رخسار می گردد بلند
عاشقان را گرد از بنیاد می آید برون
هوش مصنوعی: غبار حاصل از نشانههای عشق بر چهرهی محبوب، بهگونهای است که عشاق را از ریشههای وجودیشان جدا میکند و به سمت خود میکشد.
شهپر دولت فلک پرواز می گردد ز تیغ
این هما از بیضه فولاد می آید برون
هوش مصنوعی: پرندهای شگفتانگیز که نماد قدرت و خوشبختی است، از چنگ این پرنده آهنین به بلندای آسمان پرواز میکند و از دل مادهای سخت و فولادین به وجود میآید.
حاصل صورت پرستی غوطه در خون خوردن است
این صدا از تیشه فرهاد می آید برون
هوش مصنوعی: نتیجه عبادت ظاهری و پرستش فقط به درد و رنج منجر میشود. این صدا که از تیشه فرهاد بلند میشود، نشاندهنده همین حقیقت است.
رتبه آزادگی نتوان به کوشش یافتن
سرو و سوسن از زمین آزاد می آید برون
هوش مصنوعی: رتبهی آزاده بودن را نمیتوان با تلاش به دست آورد. افراد آزاده مانند سرو و سوسن که بهطور طبیعی از خاک بیرون میآیند، بدون زحمت و کوشش به وجود میآیند.
از فقیر افزون توانگر آه حسرت می کشد
دود بیش از خانه آباد می آید برون
هوش مصنوعی: یک انسان فقیر از وضعیت خود حسرت میخورد و تأسیف میکند، در حالی که یک انسان ثروتمند از درد و رنجهایش میگوید. این حسرت و دردِ ثروتمند ممکن است بیشتر از صدای دود و آتش در یک خانهی آباد باشد که از آن به بیرون میآید.
ناله مظلوم استقبال ظالم می کند
از کمان پیش از نشان فریاد می آید برون
هوش مصنوعی: ناله و cries مظلوم به نوعی به استقبال ظلم و ستمی می رود که بر او روا داشته میشود، مثل اینکه قبل از آنکه تیر و نشانهای بیاید، صدای فریاد او به گوش میرسد و به بیرون منتقل میشود.
سرخ رویی بی تعب صائب نمی آید به دست
این صدا از سیلی استاد می آید برون
هوش مصنوعی: رنگ سرخ و زیبایی بدون زحمت و تلاش نصیب کسی نمیشود. این زیبایی از صدای معلم و استاد به دست میآید که در واقع نشاندهندهی تاثیر و آموزههای اوست.

صائب