گنجور

غزل شمارهٔ ۶۱۳۳

خط سر از خال لب جانانه می آرد برون
حسن گیرا دام را از دانه می آرد برون
چون زلیخا، ماه مصر من به جان بی نفس
صورت دیوار را از خانه می آرد برون
می کند عاقل مرا هم گفتگوی ناصحان
خواب اگر از دیده ها افسانه می آرد برون
شیشه نازکدل من در شکستن، سنگ را
آه گرم از سینه بی تابانه می آرد برون
دل به رغبت چون گهر در رشته جان می کشد
هر گره کز زلف و کاکل شانه می آرد برون
کیست دیگر در دل من گرم سازد جای خویش؟
سیل بال و پر درین ویرانه می آرد برون
می دهد بر باد اوراق حواس خویش را
هر که را کسب هوا از خانه می آرد برون
ماهیان را صائب از دریا به خشکی می کشد
میکشان را هر که از میخانه می آرد برون

اطلاعات

وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکی‌درج

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

خط سر از خال لب جانانه می آرد برون
حسن گیرا دام را از دانه می آرد برون
هوش مصنوعی: خطی که از خال لب محبوب بیرون می‌آید، زیبایی را نشان می‌دهد و جذابیت را همانند دام شکاری که از دانه بیرون می‌آید، به محیط می‌کشد.
چون زلیخا، ماه مصر من به جان بی نفس
صورت دیوار را از خانه می آرد برون
هوش مصنوعی: ماه مصر، مانند زلیخا، جان من را بی‌نفس کرده است و من به خاطر او از دیوارهای خانه بیرون می‌آیم.
می کند عاقل مرا هم گفتگوی ناصحان
خواب اگر از دیده ها افسانه می آرد برون
هوش مصنوعی: عاقل مرا به صحبت ناصحان مشغول می‌کند، حتی اگر خواب‌هایم را که به افسانه‌ها شبیه است، از چشمانم بیرون بیاورد.
شیشه نازکدل من در شکستن، سنگ را
آه گرم از سینه بی تابانه می آرد برون
هوش مصنوعی: شیشه ی حساس و شکننده ی من با شکستن خود، سنگ را وادار می‌کند تا آهی گرم و عاطفی را از دل ناآرام و بی تابش بیرون بیاورد.
دل به رغبت چون گهر در رشته جان می کشد
هر گره کز زلف و کاکل شانه می آرد برون
هوش مصنوعی: دل با اشتیاق مانند جواهری در زنجیر زندگی، به هر گره‌ای که از مو و موی شانه جدا می‌شود، کشیده می‌شود.
کیست دیگر در دل من گرم سازد جای خویش؟
سیل بال و پر درین ویرانه می آرد برون
هوش مصنوعی: کیست که بتواند در دل من جایی گرم و دلنشین داشته باشد؟ تنها طوفان و آشفتگی در این ویرانه، همه چیز را از من دور می‌کند.
می دهد بر باد اوراق حواس خویش را
هر که را کسب هوا از خانه می آرد برون
هوش مصنوعی: هر کسی که به دنبال خواسته‌ها و تمایلات خود باشد و آنها را از فضای امن و آرامش خود بیرون ببرد، حواس و احساساتش را به باد می‌دهد و دچار سردرگمی می‌شود.
ماهیان را صائب از دریا به خشکی می کشد
میکشان را هر که از میخانه می آرد برون
هوش مصنوعی: صائب می‌گوید: ماهی‌ها به خاطر جذابیت و زیبایی که دارند، از دریا به سوی خشکی کشیده می‌شوند. این کشش مشابه حالتی است که افرادی که از میخانه بیرون می‌آیند، همچنان تحت تأثیر آنجا قرار دارند و نمی‌توانند از آن جذابیت‌ها فاصله بگیرند.