شمارهٔ ۱۲
سبب نظم رباعی اینست: در ولایت بخارا خواجه ساقی و خواجه باقی نام دو تماکوفروش بوده اند. ملا این رباعی را به آنها گفته اند؛ رباعی اینست
چشمم که به خشک سال مشتاقی ماند
دور از رخ یار از ره قاقی ماند
چون غنچه لاله گل کند هر سر سال
داغی که ز ساقی به دل باقی ماند
شمارهٔ ۱۱: سبب نظم رباعی اینست: عبدالرحمن بکاول برادر جاوم بی اتالیق محرمی داشته که او را خواجه بامیر می گفته اند ملا این رباعی را به او گفته اند.شمارهٔ ۱۳ - اسبیات: سبب نظم این رباعیات: در زمانی که رحیم بی یوز ولد باقی بی یوز حاکم ولایت سمرقند شده بوده به ملا خطی فرستاده که به جانب ما سیر کنید. ملا از آنجا تا به ولایت سمرقند رفته اند. رحیم بی به ملا اسپی انعام کرده بوده این رباعیات را در صفت همان اسپ ملا گفته این است:
اطلاعات
وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
قالب شعری: رباعی
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
چشمم که به خشک سال مشتاقی ماند
دور از رخ یار از ره قاقی ماند
هوش مصنوعی: چشمانم که به کشتزار خشک و بیثمر، شبیه به کسی است که به امید دیدن محبوبش دور از او، ناامید و بینشانه مانده است.
چون غنچه لاله گل کند هر سر سال
داغی که ز ساقی به دل باقی ماند
هوش مصنوعی: هر سال در آغاز بهار، مانند غنچهای که به گل مینشیند، احساسی از درد و شوق در دل باقی میماند که ناشی از یاد ساقی است.