شمارهٔ ۵۴۵
نمیدانم ز خود افتادگان داری خبر یا نه
ز دور این نالهٔ ما در دلت دارد اثر یا نه
یقین داری که دارم از خیالت پیکری با خود
که شب تا صبح دم میگردمش بر گرد سر یانه
به گوشت هیچ میگوید که اینک میرسد از پی
چو باد صرصر آن دیوانهٔ صحرا سپر یا نه
به خاطر میرسانی هیچ گه کان دشت پیما را
به زور انداختم از پا من بیدادگر یا نه
برای آزمایش بار من بر کوه نه یک دم
ببین خواهد شکستن کوه را صد جا کمر یا نه
چو جان را نیست در رفتن توقف هیچ میگوئی
که باید بازگشتن بیتوقف زین سفر یا نه
نوشتم نامه وز گمراهی طالع نمیدانم
که خواهد ره به آن مه برد مرغ نامهبر یا نه
بیا و محتشم از بهر من دیوان خود بگشا
به بین بر لشگر غم میکنم آخر ظفر یا نه
اطلاعات
وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)
قالب شعری: غزل
منبع اولیه: ویکیدرج
* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
برگردان به زبان ساده
نمیدانم ز خود افتادگان داری خبر یا نه
ز دور این نالهٔ ما در دلت دارد اثر یا نه
هوش مصنوعی: نمیدانم آیا از حال آنهایی که به خودشان افتادهاند خبری داری یا نه، اما امیدوارم صدای ناله ما در دل تو تاثیری داشته باشد یا نه.
یقین داری که دارم از خیالت پیکری با خود
که شب تا صبح دم میگردمش بر گرد سر یانه
هوش مصنوعی: تو مطمئنی که من از خیال تو، شکلی دارم که شب تا صبح در دور و بر من میچرخد.
به گوشت هیچ میگوید که اینک میرسد از پی
چو باد صرصر آن دیوانهٔ صحرا سپر یا نه
هوش مصنوعی: به گوش تو میگوید که به زودی، مانند باد شدید و سرد، آن دیوانهی بیابان میآید، حالا مشخص نیست که با خود حفاظی دارد یا نه.
به خاطر میرسانی هیچ گه کان دشت پیما را
به زور انداختم از پا من بیدادگر یا نه
هوش مصنوعی: به من یادآوری میکنی که آیا من بهسختی و به زور، این دشت پیما را به زمین زدهام و آیا من واقعا ظالم هستم یا نه؟
برای آزمایش بار من بر کوه نه یک دم
ببین خواهد شکستن کوه را صد جا کمر یا نه
هوش مصنوعی: من بار سنگین خود را بر دوش کوه میگذارم، پس تنها یک لحظه صبر کن تا ببینی آیا کوه در این فشار میشکند یا نه، و آیا میتواند بار مرا تحمل کند یا نه.
چو جان را نیست در رفتن توقف هیچ میگوئی
که باید بازگشتن بیتوقف زین سفر یا نه
هوش مصنوعی: وقتی که جان هیچ مانعی برای رفتن ندارد، آیا نمیتوانی بگویی که باید بدون درنگ از این سفر بازگشت؟
نوشتم نامه وز گمراهی طالع نمیدانم
که خواهد ره به آن مه برد مرغ نامهبر یا نه
هوش مصنوعی: نامهای نوشتم و نمیدانم که سرنوشت چه تقدیری برای آن رقم میزند. آیا آن مرغی که حامل نامه است، میتواند به آن معشوق برسد یا نه؟
بیا و محتشم از بهر من دیوان خود بگشا
به بین بر لشگر غم میکنم آخر ظفر یا نه
هوش مصنوعی: بیا و ای محتشم، برای من دیوان شعر خود را باز کن تا ببینم آیا در برابر لشگر غم پیروز میشوم یا نه.

محتشم کاشانی