گنجور

ای چرخ‌!

دردا که ندیدیم وصال رخ دلدار

هجرآمد و آورد غم و محنت بسیار

خون گریه کنم تا بگشایم گره از کار

دردا که مرا خون دل و دیده قرین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

وان باغ که بودست پر از مرغ خوش الحان

امروز چرا گشت نشیمن‌گه زاغان

افسوس زمانی که چنان بود و چنین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

آن آهوی خوش خط و نکوخال که در دشت

گه راند سوی جوی و گهی تاخت به گلگشت

با خاطر آسوده همی رفت و همی گشت

امروز چرا طعمهٔ شیران عرین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

آن تخت که‌ ‌بُد جای کیومرث و فریدون

وان ملک که بُد وسعتش از حوصله بیرون

وان تاج که بد بر سرکیخسرو، اکنون

مطموع عدو گشت و خراب از ره کین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

یاران ز حمیت به سوی مرگ دویدند

در راه شرف از سر و جان دست کشیدند

در خون خود اندر طلب فخر طپیدند

گلرنگ ز خون همه سیمای زمین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

امروز ز بی حسی ما کار خرابست

بنیاد کهن سال وطن بر سر آبست

امروز مرا دیده ازین غصه پر آبست

کاین خاطر آسوده چرا زار و حزین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

یک روز وطن رشگ گلستان جنان بود

اقبال من از طالع مشروطه جوان بود

آن روز مرا حال دل خسته چنان بود

امروز مرا حال دل خسته چنین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

خصمان ز دو جانب سوی ما رخش دوانند

بر مرگ وطن‌، ناخلفان فاتحه خوانند

اعدای جفاکار چرا سخت کمانند

گردون ز چه بر قصد دل ما به کمین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

بیچاره وطن خسته و آواره و فرد است

رخسارهٔ ما از غم این واقعه زرد است

ای حزب دموکرات کنون وقت نبرد است

کز سستی ما، مام وطن گوشه‌نشین شد

چه بد رفتاری ای چرخ

چه کج رفتاری ای چرخ

سر کین داری ای چرخ

نه دین داری نه آیین داری ای چرخ

اطلاعات

منبع اولیه: پروژهٔ بازبینی OCR

* با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

برگردان به زبان ساده

دردا که ندیدیم وصال رخ دلدار
هوش مصنوعی: ای کاش که ما هرگز شاهد ملاقات چهره محبوب خود نمی‌شدیم.
هجرآمد و آورد غم و محنت بسیار
هوش مصنوعی: فراق آمد و غم و سختی‌های زیادی را به همراه آورد.
خون گریه کنم تا بگشایم گره از کار
هوش مصنوعی: اگر خواسته باشم مشکلاتم را حل کنم، باید با تمام وجود احساسم را بیان کنم و حتی ممکن است به خاطر آن اشک بریزم.
دردا که مرا خون دل و دیده قرین شد
هوش مصنوعی: ای کاش که دلم پر از درد و اشک نشده بود.
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار بدی ای چرخ!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار نادرستی دارد این چرخ زندگی.
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، کینه‌ات را حفظ کرده‌ای.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: نه دین داری و نه آیین خاصی را رعایت می‌کنی، ای گردونه زندگی.
وان باغ که بودست پر از مرغ خوش الحان
هوش مصنوعی: آن باغی که پر از پرندگان با صدای خوش بود.
امروز چرا گشت نشیمن‌گه زاغان
هوش مصنوعی: امروز چرا به مکان زندگی زاغ‌ها نمی‌روی؟
افسوس زمانی که چنان بود و چنین شد
هوش مصنوعی: متأسفانه زمانی که چنین وضعیتی پیش آمد و آن شرایط به وجود آمد.
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چقدر بد است که چرخ‌ها اینگونه رفتار می‌کنند.
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چقدر نادرست می‌چرخد این چرخ زمان.
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای گردش چرخ زمان، تو کینه و دشمنی داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: نه دینداری و نه پیرو آیینی، ای دوران.
آن آهوی خوش خط و نکوخال که در دشت
هوش مصنوعی: آهوی زیبا و خوش‌تراش که در دشت می‌دود.
گه راند سوی جوی و گهی تاخت به گلگشت
هوش مصنوعی: گاهی به سمت جوی می‌راند و گاهی به سمت گل‌گشت می‌تازد.
با خاطر آسوده همی رفت و همی گشت
هوش مصنوعی: با خیالی راحت و آرامش در حال قدم زدن و جست و جو بود.
امروز چرا طعمهٔ شیران عرین شد
هوش مصنوعی: امروز چرا به دست شیران شکار شد؟
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار بدی ای چرخه!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چرخ چگونه به بی‌راهه می‌رود.
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، کینه و دشمنی داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: نه دین داری و نه آیینی، ای چرخ گردان!
آن تخت که‌ ‌بُد جای کیومرث و فریدون
هوش مصنوعی: آن تختی که جایگاه کیومرث و فریدون بوده است.
وان ملک که بُد وسعتش از حوصله بیرون
هوش مصنوعی: و آن پادشاهی که وسعت و گستردگی‌اش از حوصله و تحمل فراتر رفته است.
وان تاج که بد بر سرکیخسرو، اکنون
هوش مصنوعی: آن تاجی که زمان کیخسرو بر سر او بود، اکنون...
مطموع عدو گشت و خراب از ره کین شد
هوش مصنوعی: دشمن از مسیر کینه‌توزی خود به بن‌بست رسید و خراب شد.
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار بدی دارد این چرخ!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار نادرستی ای، ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ گردون، تو کینه‌ت را در دل داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، نه دین داری و نه آیین.
یاران ز حمیت به سوی مرگ دویدند
هوش مصنوعی: دوستان به خاطر حمایت و تعهد خود به سوی مرگ شتافتند.
در راه شرف از سر و جان دست کشیدند
هوش مصنوعی: در مسیر دستیابی به شرف و افتخار، از تمامی چیزها و حتی جان خود گذشتند.
در خون خود اندر طلب فخر طپیدند
هوش مصنوعی: در خون خود به دنبال شهرت و فخر دویدند.
گلرنگ ز خون همه سیمای زمین شد
هوش مصنوعی: زمین به رنگ سرخ خون آراسته شد.
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چقدر بد به آدم‌ها رفتار می‌کنی، ای سرنوشت!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه بی‌انصافی‌ای ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای گردونه، تو حس انتقامی داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: نه دین داری و نه آیین مشخصی داری، ای جهان!
امروز ز بی حسی ما کار خرابست
هوش مصنوعی: امروز به خاطر بی‌احساسی‌ام وضعیت خراب است.
بنیاد کهن سال وطن بر سر آبست
هوش مصنوعی: بنیاد قدیمی کشور بر روی آب قرار دارد.
امروز مرا دیده ازین غصه پر آبست
هوش مصنوعی: امروز چشمانم از شدت این غم پر از اشک است.
کاین خاطر آسوده چرا زار و حزین شد
هوش مصنوعی: چرا با وجود اینکه دلش آرام بود، حالتی اندوهگین و غمگین به خود گرفت؟
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه بدرفتاری‌ای ای چرخ!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار نادرستی از چرخ!
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، تو سر دشمنی داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: نه به دین پایبندی و نه به آیین اعتقاد داری ای چرخ.
یک روز وطن رشگ گلستان جنان بود
هوش مصنوعی: یک روز وطن، مانند بهشت و گلستان زیبایی بود.
اقبال من از طالع مشروطه جوان بود
هوش مصنوعی: شانس من در جوانی با وقوع مشروطه همزمان بود.
آن روز مرا حال دل خسته چنان بود
هوش مصنوعی: در آن روز، احساس خستگی و ناراحتی زیادی داشتم.
امروز مرا حال دل خسته چنین شد
هوش مصنوعی: امروز احساس ناراحتی و بی‌حوصلگی دارم.
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار زشت و ناپسندی از جانب روزگار!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار عجیبی دارد این دنیا!
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، تو کینه و دشمنی در دل داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: نه دین داری و نه آیین خاصی داری ای چرخ زمان.
خصمان ز دو جانب سوی ما رخش دوانند
هوش مصنوعی: دشمنان از دو سو به سمت ما حمله می‌کنند.
بر مرگ وطن‌، ناخلفان فاتحه خوانند
هوش مصنوعی: بر مرگ وطن، افراد شایسته و نااهل سوگواری می‌کنند.
اعدای جفاکار چرا سخت کمانند
هوش مصنوعی: اعدای جفاکار چرا به سختی می‌کوشند؟
گردون ز چه بر قصد دل ما به کمین شد
هوش مصنوعی: درد دل ما برای چه برگردون آماده کمین شده است؟
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتاری بدی دارد این چرخ!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتار غیرمنصفانه‌ای ای چرخ!
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، تو کینه و دشمنی زیادی داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: تو نه دین داری و نه از اصول خاصی پیروی می‌کنی ای دوران.
بیچاره وطن خسته و آواره و فرد است
هوش مصنوعی: وطن آسیب‌دیده و دلسرد، در شرایطی دشوار و نامعلومی به سر می‌برد.
رخسارهٔ ما از غم این واقعه زرد است
هوش مصنوعی: صورت من به خاطر این اتفاق ناراحت کننده رنگ باخته است.
ای حزب دموکرات کنون وقت نبرد است
هوش مصنوعی: ای حزب دموکرات، اکنون زمان مبارزه فرا رسیده است.
کز سستی ما، مام وطن گوشه‌نشین شد
هوش مصنوعی: به دلیل ناتوانی و ضعف ما، سرزمین‌مان به گوشه‌ای دورافتاده و بی‌روح تبدیل شده است.
چه بد رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چه رفتاری بدی دارد ای چرخ!
چه کج رفتاری ای چرخ
هوش مصنوعی: چقدر رفتار نادرستی دارد این گردونه!
سر کین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، تو کینه به دل داری.
نه دین داری نه آیین داری ای چرخ
هوش مصنوعی: ای چرخ، نه دینداری و نه پایبند به آیین.

حاشیه ها

1393/08/11 14:11
بی سوات

در بیت نهم "وان باغ که بودست پر از مرغ خوشالحان" کلمه انتهایی بیت به خوش الحان اسلاح شود لطفا. . .. . پیشنهادی هم دارم: با توجه به اینکه جایی دیدم نوشته بودید برای اصلاح ابیات لطفا شماره بیت ذکر بشه در صورت امکان شرایطی فراهم کنید که شماره بیت در کنارش بیاد تا ما هم بتونیم از اون شماره برای ارسال اشکالات استفاده کنیم. ممنون

1393/08/11 14:11
دبیر

حجی نگاهی بنداز گزینه ی شماره گذاری ابیات را بزن شماره گذاری می شود !

1396/11/21 16:01
مجید

این شعر مال عارف قزوینی هست

1397/09/11 11:12
مروت

قالب شعر چیه ؟